Thuật ngữ: Làng Hồ · Tranh tố nữ · Lĩnh · Màu trắng điệp
Đọc
Thử đoán tên của những bức tranh dưới đây:
Từ ngày còn ít tuổi, tôi đã thích
những tranh lợn, gà, chuột, ếch,
tranh cây dừa, tranh tố nữ của làng
Hồ. Mỗi lần Tết đến, đứng trước
những cái chiếu bày tranh làng Hồ
giải trên các lề phố Hà Nội, lòng tôi
thấm thía một nỗi biết ơn đối với
những người nghệ sĩ tạo hình của
nhân dân. Họ đã đem vào cuộc
sống một cách nhìn thuần phác,
càng ngắm càng thấy đậm đà, lành
mạnh, hóm hỉnh và tươi vui.
Phải yêu mến cuộc đời trồng trọt,
chăn nuôi lắm mới khắc được những
tranh lợn ráy có những khoáy âm
dương rất có duyên, mới vẽ được
những đàn gà con tưng bừng như
ca múa bên gà mái mẹ.
Kĩ thuật tranh làng Hồ đã đạt đến sự trang trí tinh tế: những bộ tranh
tổ nữ áo màu, quần hoa chanh nền đen lĩnh của một thứ màu đen rất
Việt Nam. Màu đen không pha bằng thuốc mà luyện bằng bột than của
những chất liệu gợi nhắc thiết tha đến đồng quê đất nước: chất rơm bếp,
than của cói chiếu và than của lá tre mùa thu rụng lá. Cái màu trắng điệp
cũng là một sự sáng tạo góp phần vào kho tàng màu sắc của dân tộc trong
hội hoạ. Màu trắng ấy càng ngắm càng ưa nhìn; những hạt cát của điệp
trắng nhấp nhánh muôn ngàn hạt phần làm tăng thêm vẻ thâm thuý cho
khuôn mặt, tăng thêm sống động cho dáng người trong tranh.
(Theo Nguyễn Tuân)
Làng Hồ (làng Đông Hồ): thuộc huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh, chuyên
nghề làm tranh.
Tranh tố nữ: loại tranh dân gian thể hiện nét đẹp của người phụ nữ Việt Nam.
Lĩnh: một thứ lụa đen bóng.
Màu trắng điệp: màu trắng do bột lấy từ vỏ sò, vỏ điệp ở biển trộn với hồ loàng
nấu bằng bột nếp tạo thành.
1.
Kể tên những bức tranh làng Hồ được nhắc tới trong bài.
2.
Hai bức tranh Lợn ăn cây ráy và Đàn gà mẹ con được miêu tả như thế nào?
3.
Kĩ thuật tạo màu của tranh làng Hồ có gì đặc biệt?
4.
Tác giả biết ơn những người nghệ sĩ dân gian làng Hồ vì điều gì?
Chọn câu trả lời dưới đây hoặc nêu ý kiến của em.
A. Vì họ đã phản ánh cuộc sống rất chân thực, giản dị, hóm hỉnh.
B. Vì họ đã tạo nên những bức tranh từ tình yêu quê hương, đất nước
tha thiết.
C. Vì kĩ thuật vẽ tranh của họ đã đạt đến mức độ sâu sắc, tinh tế.
5.
Nêu cảm nhận của em khi ngắm những bức tranh làng Hồ.
Luyện tập về điệp từ, điệp ngữ
1.
Xác định điệp từ, điệp ngữ trong những câu thơ, đoạn văn ở cột A. Chọn
câu, đoạn phù hợp với nêu tác dụng của biện pháp đó ở cột B.
2.
Xác định điệp từ, điệp ngữ trong đoạn thơ
dưới đây và nêu tác dụng của biện pháp
điệp từ, điệp ngữ đó.
Nếu thế giới không có trẻ con
Ai sẽ dạy bông hoa học nói
Ai sẽ tô biển hoá màu vàng
Ai sẽ nhốt hương thơm vào túi?
(Thục Linh)
3.
Viết 2 – 3 câu thể hiện tình cảm, cảm xúc về một đoạn thơ, đoạn văn ở
bài tập 1 hoặc bài tập 2, trong đó có sử dụng biện pháp điệp từ, điệp ngữ.
Kết từ
1.
Các từ in đậm dưới đây được dùng để làm gì?
Em Thuý là bức tranh sơn dầu do hoạ sĩ
Trần Văn Cần sáng tác vào năm 1943. Bức
tranh vẽ một bé gái 8 tuổi, có mái tóc ngắn,
đôi mắt mở to, trong sáng và nét mặt thơ
ngây. Bức tranh được coi là một trong những
tác phẩm xuất sắc nhất của tranh chân dung
Việt Nam thế kỉ XX.
(Hà Phan)
2.
Chỉ ra các từ nối được dùng thành cặp trong những câu dưới đây:
a. Vì những bức tranh của Bùi Xuân Phái mang hồn cốt của phố cổ Hà Nội
nên tranh của ông được gọi là "Phố Phái".
b. Mặc dù phim hoạt hình thường hướng tới đối tượng trẻ em, nhưng
nhiều người lớn vẫn rất yêu thích loại phim này.
c. Dân ca quan họ không những là niềm tự hào của người dân Kinh Bắc
mà còn là niềm tự hào của cả dân tộc Việt Nam.
d. Nếu bạn thực sự yêu thích ba lê thì bạn nên theo học từ khi còn nhỏ.
Kết từ là từ nối các từ ngữ hoặc các câu, nhằm thể hiện mối quan hệ
giữa các từ ngữ hoặc các câu với nhau như: và, với, hay, hoặc, vì, do,
của,...
- Có những kết từ dùng theo cặp (cặp kết từ) như: mặc dù... nhưng,
vì... nên, nếu... thì, không những... mà còn,...
3.
Tìm kết từ phù hợp thay cho mỗi bông hoa trong những câu sau:
a. Cậu thích xem phim hài
phim hành động?
b. Tranh Đông Hồ giản dị
tinh tế.
C.
bạn muốn chơi pi-a-nô thành thạo
bạn phải kiên trì.
d.
khổ công luyện tập Lê-ô-nác-đô đa Vin-xi đã trở thành một danh
hoạ kiệt xuất của thế giới.
4.
Viết 2 – 3 câu có kết từ để giới thiệu về một trong những bức tranh,
bức ảnh dưới đây:
Xem bản PDF nguyên trang sách: Tiếng Việt 5 tập 1 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 132–142).