Thuật ngữ: Động từ · Tính từ

Đọc

Trao đổi với bạn: Em có thể làm gì để góp phần làm cho khu phố hay
thôn xóm của em thêm sạch đẹp?

Ở đầu làng, có một đồng cỏ khá rộng. Ja Ka, Mư Hoa, Ja Prok và Mư Nhơ
thường rủ nhau tới đó vui chơi. Ja Ka luôn mang theo chiếc trống nhỏ.
Cậu vỗ trống rất hay. Mỗi lần Ja Ka vỗ trống, các bạn lại cùng múa hát
tưng bừng.
Thế nhưng gần đây, trên đồng cỏ, một bãi rác xuất hiện và cứ lớn dần
lên, bốc mùi khó chịu. Các bạn nhỏ chẳng nô đùa, hò hét như mọi ngày.

  • Cứ thế này, đồng cỏ sẽ thành bãi rác mất thôi! – Mư Nhơ thở dài.

Mư Hoa quay mặt đi, giấu những giọt nước mắt:

  • Bọn mình còn đâu chỗ mà vui chơi!

Ja Ka, Ja Prok thì rầu rĩ:

  • Biết làm thế nào bây giờ?

Bỗng Mư Hoa hỏi:

  • Các cậu có thấy bầu trời như một vườn hoa không?

Mư Nhơ gật đầu:

  • Cánh diều giống hoa ngũ sắc, đám mây giống hoa cúc trắng,...

Mư Hoa bật dậy:

  • Chúng ta sẽ biến nơi đây thành cánh đồng hoa. Mọi người không nỡ

lấy cánh đồng đẹp làm chỗ đổ rác đâu.
Các bạn nhỏ chụm đầu bàn tính và quyết tâm cải tạo đồng cỏ. Biết
ý tưởng đó, nhiều cô bác trong làng đã hưởng ứng. Họ hồ hởi cùng các
bạn bắt tay vào dọn rác, xới đất, gieo hạt, trồng cây; ngày ngày tưới nước,
nhổ cỏ, bắt sâu. Cây đâm chồi, nảy lộc, rồi nhú nở những bông hoa
đầu tiên. Ba tháng sau, hoa đã đua nhau khoe sắc: cúc bách nhật tím lịm,
cúc vạn thọ vàng tươi, mào gà đỏ thắm,... Quả nhiên, không thấy ai đến
đây đổ rác nữa. Nhóm bạn vui mừng nhảy múa, ca hát giữa muôn hoa
rực rỡ, trong tiếng trống rộn ràng.
Với cánh đồng hoa xinh đẹp, ngôi làng trở nên nổi tiếng, đón nhiều
khách tới tham quan. Các bạn nhỏ và dân làng cười vui. Cánh đồng hoa
cũng như đang vui cười hạnh phúc.
(Theo Lê Anh Vinh – Bùi Thị Diễn)

1

Các bạn nhỏ có những hoạt động vui chơi nào trên đồng cỏ đầu làng?
Chuyện gì xảy ra ở đó?

2

Khi thấy đồng cỏ có nguy cơ trở thành bãi rác, các bạn nhỏ lo buồn
thế nào? Các bạn đã có ý tưởng gì?

3

Các bạn nhỏ đã thực hiện ý tưởng đó như thế nào và kết quả ra sao?
Các bạn có cảm xúc gì trước thành quả đạt được?

4

Kể tóm tắt nội dung câu chuyện Cánh đồng hoa theo gợi ý dưới đây:

Hình/bảng: Table with columns: Niềm vui trên đồng cỏ; Nguy cơ đồng cỏ trở thành bãi rác và ý tưởng cải tạo đồng cỏ; Thực hiện ý tưởng; Kết quả tốt đẹp.

5

Em rút ra được bài học gì từ câu chuyện?

Viết

1

Xếp những từ in đậm dưới đây vào nhóm thích hợp.
Mỗi lần Ja Ka vỗ trống, các bạn lại cùng múa hát tưng bừng.
Bọn mình còn đâu chỗ mà vui chơi!
Biết ý tưởng đó, nhiều cô bác trong làng đã hưởng ứng.
Nhóm bạn vui mừng nhảy múa, ca hát giữa muôn hoa rực rỡ, trong
tiếng trống rộn ràng.

Hình/bảng: Table with columns: Động từ, Tính từ.

2

Tìm từ có thể thay thế từ in đậm trong mỗi câu ở bài tập 1.

Tìm hiểu cách viết bài văn kể chuyện sáng tạo (tiếp theo)

1

Đọc các đoạn văn dưới đây và trả lời câu hỏi.

Chào các bạn. Tôi là chuột xù. Tôi sẽ kể cho các bạn nghe câu chuyện
phiêu lưu li kì của tôi và cậu bạn thân mèo nhép.
Hôm ấy là một ngày rất đẹp trời, chúng tôi đều muốn đi chơi. Tôi thì
muốn chơi ở bên này sông, còn cậu bạn của tôi lại nằng nặc đòi đi chơi ở
bên kia sông. Tôi vẫn nhớ lời dặn của bác ngựa là bên kia sông nguy hiểm
lắm. Thế mà chẳng hiểu sao mèo nhép lại cứ muốn đi chơi ở đó. Cậu ấy
quả là thích phiêu lưu. Nhưng phiêu lưu mà mất an toàn thì thật đáng sợ.
Tôi cố gắng thuyết phục mèo nhép. Cậu ấy chẳng những không nghe mà
còn chê tôi nhát. Cuối cùng, tôi đành chịu thua và đi theo cậu ấy vì không
nỡ để cậu ấy mạo hiểm một mình.
Trên lưng bác ngựa trở về, tôi vẫn giả vờ nằm
thiêm thiếp. Mèo nhép chắc là biết lỗi, cứ sụt sịt,
sụt sịt, nước mắt rơi ướt cả bộ lông của tôi. So với
lúc cậu ấy khăng khăng đòi sang sông chơi thì
bây giờ trông cậu ấy thật quá khác biệt. Tôi phải cố
nén cười. Cứ để cậu ấy ân hận một lúc nữa, như thế
mới có bài học chứ.

a

Các đoạn văn trên kể lại câu chuyện theo lời của nhân vật nào?

b

Nhân vật đó dùng những từ ngữ nào để gọi mình và các nhân vật khác?

c

Những từ ngữ in đậm thể hiện điều gì? Chọn đáp án đúng.
A. Chuột xù không chắc chắn về suy nghĩ, cảm xúc của mèo nhép.
B. Chuột xù không chắc chắn về suy nghĩ, cảm xúc của mình.
C. Chuột xù dự đoán được sự việc xảy ra tiếp theo.
D. Chuột xù thể hiện sự khách quan khi kể câu chuyện.

d

Cách kể chuyện trong các đoạn văn trên có gì khác với cách kể chuyện
trong bài văn trang 11?

Hình/bảng: Table with columns: Cách mở đầu câu chuyện, Cách kể lại các sự việc trong câu chuyện, Cách kết thúc câu chuyện.

2

Trao đổi về những điểm cần lưu ý khi đóng vai một nhân vật để kể lại câu chuyện.

Hình/bảng: Three text bubbles: 'Câu chuyện được kể theo lời của nhân vật nào?', 'Nhân vật kể chuyện xưng là gì?', 'Các sự việc trong câu chuyện được kể như thế nào theo cảm nhận của nhân vật?'.

Ghi nhớ

Đóng vai nhân vật để kể lại câu chuyện cũng là một cách viết bài văn kể
chuyện sáng tạo.
Bài văn có 3 phần:

  • Mở bài: Đóng vai nhân vật để tự giới thiệu và dẫn dắt vào câu chuyện.
  • Thân bài: Kể lại diễn biến câu chuyện theo cảm nhận của nhân vật mà

em đóng vai.

  • Kết bài: Kể kết thúc của câu chuyện theo cảm nhận của nhân vật.

1.

1. Xếp những từ in đậm dưới đây vào nhóm thích hợp.
Mỗi lần Ja Ka vỗ trống, các bạn lại cùng múa hát tưng bừng.
Bọn mình còn đâu chỗ mà vui chơi!
Biết tưởng đó, nhiều cô bác trong làng đã hưởng ứng.
Nhóm bạn vui mừng nhảy múa, ca hát giữa muôn hoa rực rỡ, trong
tiếng trống rộn ràng.
Động từ
Tính từ

2.

2. Tim từ có thể thay thế từ in đậm trong mỗi câu ở bài tập 1.

Tìm hiểu cách viết bài văn kể chuyện sáng tạo

(Tiếp theo)

1.

1. Đọc các đoạn văn dưới đây và trả lời câu hỏi.

A mouse lying on the back of a horse, looking sad. The horse is standing in a field with green grass and flowers.

Trên lưng bác ngựa trở về, tôi vẫn giả vờ nằm
thiêm thiếp. Mèo nhép chắc là biết lỗi, cứ sụt sịt,
sụt sịt, nước mắt rơi ướt cả bộ lông của tôi. So với
lúc cậu ấy khăng khăng đòi sang sông chơi thì
bây giờ trông cậu ấy thật quá khác biệt. Tôi phải cố
nén cười. Cứ để cậu ấy ân hận một lúc nữa, như thế
mới có bài học chứ.

a.

a. Các đoạn văn trên kể lại câu chuyện theo lời của nhân vật nào?
b. Nhân vật đó dùng những từ ngữ nào để gọi mình và các nhân vật khác?
c. Những từ ngữ in đậm thể hiện điều gì? Chọn đáp án đúng.
A. Chuột xù không chắc chắn về suy nghĩ, cảm xúc của mèo nhép.
B. Chuột xù không chắc chắn về suy nghĩ, cảm xúc của mình.
C. Chuột xù dự đoán được sự việc xảy ra tiếp theo.
D. Chuột xù thể hiện sự khách quan khi kể câu chuyện.
d. Cách kể chuyện trong các đoạn văn trên có gì khác với cách kể chuyện
trong bài văn trang 11?

A diagram showing three aspects of storytelling: 'How to start the story', 'How to narrate events in the story', and 'How to end the story'.

2.

2. Trao đổi về những điểm cần lưu ý khi đóng vai một nhân vật để kể lại câu chuyện.

Câu chuyện được kể theo lời của nhân vật nào?
Nhân vật kể chuyện xưng là gì?

Các sự việc trong câu chuyện được kể như thế nào
theo cảm nhận của nhân vật?

Ghi nhớ

Đóng vai nhân vật để kể lại câu chuyện cũng là một cách viết bài văn kể
chuyện sáng tạo.
Bài văn có 3 phần:
Mở bài: Đóng vai nhân vật để tự giới thiệu và dẫn dắt vào câu chuyện.
Thân bài: Kể lại diễn biến câu chuyện theo cảm nhận của nhân vật mà
em đóng vai.
Kết bài: Kể kết thúc của câu chuyện theo cảm nhận của nhân vật.

Kể cho người thân nghe câu chuyện về thế giới tuổi thơ mà em đã đọc
hoặc đã nghe. Cùng người thân nhận xét về các nhân vật, sự việc trong
câu chuyện.

Đọc mở rộng

1.

1. Đọc câu chuyện về thế giới tuổi thơ.

G:

A mind map titled 'Stories about childhood world'. It branches into three main ideas: 'Things children care about, love, and want to explore' with examples like 'Nhóc Ni-cô-lai: những chuyện chưa kể'; 'Children's way of thinking, understanding, reasoning, and imagining about the world around them' with examples like '10 ngày ngắm thế giới của Mắt Nhắm Tịt'; and 'Children's feelings and emotions towards objects, phenomena in life' with examples like 'Miền quê thơ ấu'.

2.

2. Viết phiếu đọc sách theo mẫu.

Phiếu đọc sách

Tên câu chuyện:
Tác giả:
Ngày đọc:
Nội dung chính của câu chuyện:
Nhân vật em thích nhất:
Chi tiết thú vị hoặc sự việc đáng nhớ:
Mức độ yêu thích:

3.

3. Trao đổi với bạn về câu chuyện đã đọc.

G:
Em có thể chọn một trong các hoạt động sau:
Kể tóm tắt câu chuyện và giới thiệu về nhân vật chính.
Nêu điều thú vị về thế giới tuổi thơ được thể hiện trong câu chuyện.
Chia sẻ những điều em học tập được về cách kể chuyện.

Xem bản PDF nguyên trang sách: Tiếng Việt 5 tập 1 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 13–17).