Thuật ngữ: Giô-an Rô-linh · Phấn khích

Đọc

Những hình ảnh minh hoạ dưới đây có gì thú vị? Chúng giúp em liên tưởng
đến cuốn truyện nào?

Giô-an Rô-linh là một cô bé có trí tưởng tượng
rất phong phú. Giô-an thường nghĩ ra nhiều
câu chuyện và kể cho em gái nghe. Chỉ cần
nhìn thấy một chú thỏ là Giô-an có ngay một
câu chuyện. Cô bắt đầu kể cho em: "Thỏ con bị sốt.
Cô ong mang đến cho thỏ một chiếc bánh quy
mật ong. Thỏ ăn xong, khỏi bệnh liền.". Hôm sau,
em gái nài nỉ cô kể tiếp. Giô-an kể: “Cô ong lo lắng
cho bệnh tình của thỏ. Ong tiêm cho thỏ một
mũi... . Đứa em vội kêu: “Không phải, hôm qua chị
kể khác. . Giô-an nghĩ cô nên viết ra câu chuyện của
mình, trước khi quên mất. Câu chuyện Chú thỏ con
được ra đời như thế. Đó cũng là lần đầu tiên Giô-an
ấp ủ ước mơ trở thành nhà văn. Giô-an bắt đầu
ghi lại những câu chuyện mới vào một cuốn sổ.

Illustrations depicting scenes from Harry Potter: a boy on a broomstick, a boy with glasses and an owl, and two girls reading.

Sau khi tốt nghiệp đại học, Giô-an làm việc tại một công ty nhưng
trong đầu cô luôn tràn ngập những câu chuyện. Một lần, ngồi trên tàu,
nhìn ra cửa sổ, cô chợt nghĩ tới hình ảnh một cậu bé với cặp kính và một
vết sẹo hình tia chớp trên trán. Thế là trước mắt cô, cả đoàn tàu đi vào
thế giới phép thuật kì thú. Giô-an đặt tên cho cậu bé là Ha-ri Pót-tơ.
Cô nghĩ về ngôi trường cậu bé theo học, bạn bè của cậu,... Càng viết,
cô càng phấn khích.
Một năm trôi qua, Giô-an đã viết xong tập truyện đầu tiên về Ha-ri
Pót-tơ. Cô gửi bản thảo đến nhiều nhà xuất bản nhưng đều bị từ chối.
Rất may, một nhà xuất bản đã nhận lời. Khi cuốn sách được xuất bản,
Giô-an muốn hét thật to: "Mơ ước của mình đã trở thành hiện thực!".
Nhưng điều cô không ngờ tới, Ha-ri Pót-tơ và hòn đá phù thuỷ đã
thu hút sự chú ý của rất nhiều trẻ em trên toàn thế giới. Giô-an trở thành
nhà văn nổi tiếng. Cô thường nói với các bạn đọc: "Nếu không sáng tác,
tôi sẽ không thể ngủ ngon..
(Theo Dun Dơ-rim, Bảo Khanh dịch)

Từ ngữ

Giô-an Rô-linh (thường được biết đến với bút danh J.K. Rô-linh): nhà văn
người Anh, tác giả của bộ truyện Ha-ri Pót-tơ nổi tiếng từng đoạt nhiều giải
thưởng.
Phấn khích: phấn khởi do tinh thần được cổ vũ, khích lệ.

1.

Những chi tiết nào cho biết ngay từ nhỏ, Giô-an Rô-linh đã có trí tưởng
tượng rất phong phú?

2.

Cô bé Giô-an Rô-linh ấp ủ ước mơ trở thành nhà văn từ khi nào? Bằng
cách nào cô thực hiện được ước mơ của mình?

3.

Ý tưởng về nhân vật Ha-ri Pót-tơ và câu chuyện kì thú được hình thành
trong tình huống nào?

4.

Câu chuyện Ha-ri Pót-tơ và hòn đá phù thuỷ được đón nhận như thế nào?

5.

Theo em, nhờ đâu nhà văn Giô-an Rô-linh viết được cuốn sách có sức
hấp dẫn lớn như vậy?

Đọc

Những hình ảnh minh hoạ dưới đây có gì thú vị? Chúng giúp em liên tưởng
đến cuốn truyện nào?

TRÍ TƯỞNG TƯỢNG PHONG PHÚ

Giô-an Rô-linh là một cô bé có trí tưởng tượng
rất phong phú. Giô-an thường nghĩ ra nhiều
câu chuyện và kể cho em gái nghe. Chỉ cần
nhìn thấy một chú thỏ là Giô-an có ngay một
câu chuyện. Cô bắt đầu kể cho em: "Thỏ con bị sốt.
Cô ong mang đến cho thỏ một chiếc bánh quy
mật ong. Thỏ ăn xong, khỏi bệnh liền.". Hôm sau,
em gái nài nỉ cô kể tiếp. Giô-an kể: “Cô ong lo lắng
cho bệnh tình của thỏ. Ong tiêm cho thỏ một
mũi...”. Đứa em vội kêu: “Không phải, hôm qua chị
kể khác.”. Giô-an nghĩ cô nên viết ra câu chuyện của
mình, trước khi quên mất. Câu chuyện Chú thỏ con
được ra đời như thế. Đó cũng là lần đầu tiên Giô-an
ấp ủ ước mơ trở thành nhà văn. Giô-an bắt đầu
ghi lại những câu chuyện mới vào một cuốn sổ.

5.

Theo em, nhờ dâu nhà văn Giô-an Rô-linh viết được cuốn sách có sức
hấp dẫn lớn như vậy?

1.

Tìm nghĩa của các từ dưới đây:
a. mơ tưởng
b. liên tưởng
c. ý tưởng
d. tưởng tượng

Bảng định nghĩa các từ: (1) Nghĩ tới sự vật, hiện tượng nào đó có liên quan đến sự việc, hiện tượng đang diễn ra. (2) Tạo ra trong tâm trí hình ảnh những cái không ở trước mắt hoặc chưa hề có. (3) Mong mỏi, ước ao những điều xa vời, không thực tế. (4) Điều nảy ra, nghĩ ra trong đầu, thường chưa trọn vẹn.

2.

Chọn từ phù hợp ở bài tập 1 thay cho mỗi bông hoa trong những câu sau:
a. Khi đọc truyện, tôi thường mình là nhân vật chính. Việc đó giúp tôi
hiểu rõ hơn cảm xúc và hành động của nhân vật.
b. Bạn có thể chia sẻ với tôi những của bạn về buổi hội chợ của lớp
được không?
c. Ngắm nhìn những bông hoa hướng dương nở vàng rực trong vườn,
tôi chợt đến hình ảnh mặt trời đang toả nắng.
d. Hôm nay, cô giáo cho chúng tôi vẽ tranh. Tôi có
vẽ một ngôi nhà
trên cây. Tôi đó là một ngôi nhà màu hồng, nhiều cửa sổ và có một
cái cầu trượt dài.

Viết

Tìm ý cho đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một bài thơ

Chọn 1 trong 2 để dưới đây:
Đề 1: Viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc của em về một bài thơ
thuộc chủ điểm Thế giới tuổi thơ.
Đề 2: Viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc của em về một bài thơ
ca ngợi vẻ đẹp của thiên nhiên.

1.

Chuẩn bị.
a. Lựa chọn bài thơ theo yêu cầu của đề 1 hoặc để 2.
b. Đọc bài thơ, ghi ngắn gọn những điều em yêu thích ở bài thơ.
G:
Bài Tuổi Ngựa: Hình ảnh chú ngựa con hiếu động, giàu tình cảm, có
ước mơ bay bổng,...
Bài Tiếng hạt nảy mầm: Tình yêu thương của cô giáo dành cho các bạn
học sinh khiếm thính và thế giới âm thanh được cô chuyển tải qua
hình ảnh,...
Bài Trước cổng trời: Bức tranh thiên nhiên đẹp như mơ ở vùng núi cao
ngút ngàn qua lời thơ trong trẻo,...

2.

Tim ý.
G:

Bảng hướng dẫn tìm ý cho đoạn văn: Mở đầu: Giới thiệu tên bài thơ, tên tác giả và nêu cảm nghĩ chung về bài thơ. Triển khai: Nêu những điều em yêu thích ở bài thơ (nhân vật, cảnh vật, ý thơ, từ ngữ, tình cảm, cảm xúc, yêu mến nhân vật, yêu thích cảnh vật, xúc động). Kết thúc: Khẳng định lại tình cảm, cảm xúc của em với bài thơ.

3.

Góp ý và chỉnh sửa.
Những điều yêu thích ở bài thơ
Tình cảm, cảm xúc đối với bài thơ
Cách thể hiện tình cảm, cảm xúc đối với bài thơ

Viết đoạn văn thể hiện tình cảm, cảm xúc về một bài thơ

1.

Dựa vào kết quả tìm ý trong hoạt động Viết ở Bài 26, viết đoạn văn theo
yêu cầu của đề bài đã chọn.
Lưu ý:
Các ý trong đoạn văn cần sắp xếp hợp lí.
Diễn đạt rõ ý; nêu được tình cảm, cảm xúc của em với bài thơ qua những
từ ngữ và câu văn giàu sức biểu cảm.
Ví dụ: Tôi đã thực sự xúc động khi đọc bài thơ "Ngưỡng cửa". Lời thơ giản dị
nhưng thật sâu sắc. Nhà thơ Vũ Quần Phương đã giúp tôi hiểu ý nghĩa của
tình cảm gia đình. Bước qua ngưỡng cửa là được về với nơi đầy ắp tình yêu
thương của người thân. Hình ảnh ngưỡng cửa đã tượng trưng cho căn nhà
gần gũi, thân thiết với mỗi người qua bao tháng năm. Ấm áp và bình yên
biết mấy!

2.

Đọc soát và chỉnh sửa.

Sơ đồ tư duy các yếu tố cần đọc soát và chỉnh sửa: Cách sắp xếp ý, Cách thể hiện cảm xúc, Dẫn chứng minh hoạ, Cách dùng từ, viết câu.

Thực hiện 1 trong 2 nhiệm vụ dưới đây:
a. Đọc đoạn văn của em cho người thân nghe. Chia sẻ cảm xúc của em
khi viết đoạn văn đó.
b. Đọc lại một bài thơ em yêu thích và ghi vào phiếu đọc sách những điều
em thấy thú vị.

Đọc mở rộng

1.

Đọc câu chuyện về một người làm việc trong lĩnh vực nghệ thuật.
G:

Sơ đồ tư duy các lĩnh vực nghệ thuật: Kiến trúc, Âm nhạc, Điêu khắc, Sân khấu, Hội hoạ, Điện ảnh, Văn chương. Kèm theo các ví dụ: Những mẩu chuyện âm nhạc (Hoàng Lân), Bức tranh của em gái tôi (Tạ Duy Anh), Những mẩu chuyện về nhà văn Tô Hoài (Cao Minh).

2.

Viết phiếu đọc sách theo mẫu.

PHIẾU ĐỌC SÁCH. Mẫu phiếu đọc sách với các mục: Tên câu chuyện, Tác giả, Ngày đọc, Tên nhân vật chính, Lĩnh vực nghệ thuật, Nội dung chính của câu chuyện, Chi tiết đáng nhớ, Mức độ yêu thích (đánh giá sao).

3.

Trao đổi với bạn về câu chuyện đã đọc.
G:
Em có thể:
Giới thiệu về nhân vật chính trong câu chuyện (tên, nghề nghiệp,
những đóng góp trong hoạt động nghệ thuật,...).
Nêu ấn tượng của em đối với tinh thần lao động, sáng tạo của những
người nghệ sĩ hoặc sản phẩm nghệ thuật xuất sắc của họ.
Trao đổi với người thân về một người làm nghệ thuật hoặc ý nghĩa của
những tác phẩm nghệ thuật đối với cuộc sống.

Xem bản PDF nguyên trang sách: Tiếng Việt 5 tập 1 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 127–135).