Bài 29. Mặt trời, trái đất, mặt trăng

Em thường nhìn thấy Mặt Trời, Mặt Trăng khi nào? Nói những điều em biết về Mặt Trời, Mặt Trăng.

1.

Quan sát hình 1 và thực hiện:

Chỉ vị trí của Mặt Trời và Trái Đất.

Cho biết hệ Mặt Trời có mấy hành tinh? Từ Mặt Trời ra xa dần, Trái Đất là hành tinh thứ mấy?

Hình 1. Sơ đồ các hành tinh trong hệ Mặt Trời. Mặt Trời ở trung tâm, Trái Đất là hành tinh thứ ba từ Mặt Trời.

2.

Quan sát hình 2 và 3, em hãy:

Chỉ, nói chiều chuyển động của Trái Đất quanh mình nó và quanh Mặt Trời.

Trả lời câu hỏi: Nếu nhìn từ cực Bắc xuống, Trái Đất quay cùng chiều hay ngược chiều kim đồng hồ? Trái Đất chuyển động quanh Mặt Trời theo chiều nào?

Hình 2. Sơ đồ Trái Đất chuyển động quanh mình nó, với các điểm Cực Bắc, Cực Nam, Tây, Đông được đánh dấu.

Hình 3. Sơ đồ Trái Đất chuyển động quanh mình nó và quanh Mặt Trời, thể hiện quỹ đạo chuyển động.

3.

Chỉ và nói chiều chuyển động của Mặt Trăng quanh Trái Đất trên hình 4.

Hình 4. Sơ đồ Mặt Trăng chuyển động quanh Trái Đất, thể hiện quỹ đạo của Mặt Trăng quanh Trái Đất.

EM CÓ BIẾT

Khi chuyển động quanh Trái Đất, Mặt Trăng luôn hướng một mặt về Trái Đất.

Thực hành

Thực hành theo gợi ý trong hình 5 và hình 6: • Mặt Trăng quay quanh Trái Đất. • Trái Đất quay quanh Mặt Trời.

Hình 5. Hình ảnh mô phỏng Mặt Trăng quay quanh Trái Đất bằng mô hình.

Hình 6. Hình ảnh mô phỏng Trái Đất quay quanh Mặt Trời bằng cách di chuyển theo vòng tròn.

Trái Đất là một hành tinh trong hệ Mặt Trời. Từ Mặt Trời ra xa dần, Trái Đất là hành tinh thứ ba. Trái Đất chuyển động quanh mình nó, đồng thời chuyển động quanh Mặt Trời. Mặt Trăng chuyển động quanh Trái Đất, Mặt Trăng là vệ tinh của Trái Đất.

1.

Cùng Minh và Hoa thực hiện: • Đóng cửa sổ hoặc kéo rèm cho phòng tối. . Sử dụng đèn pin tượng trưng cho Mặt Trời chiếu vào quả địa cầu tượng trưng cho Trái Đất. • Nhận xét phần sáng (ngày), phần tối (đêm) trên Trái Đất.

Hình ảnh hai bạn Minh và Hoa đang thực hiện thí nghiệm mô phỏng ngày đêm bằng đèn pin và quả địa cầu.

2.

Vì sao toàn bộ bề mặt của Trái Đất không được Mặt Trời chiếu sáng cùng một lúc?

3.

Nhận xét sự thay đổi ngày và đêm của Việt Nam khi quay quả địa cầu theo chiều chuyển động của Trái Đất quanh mình nó.

EM CÓ BIẾT

Thời gian Trái Đất quay được một vòng quanh mình nó là một ngày đêm. Thời gian Trái Đất quay được một vòng quanh Mặt Trời là một năm.

Thực hành

Thực hành với quả địa cầu Quay quả địa cầu theo chiều chuyển động của Trái Đất quanh mình nó và xác định khi nước Việt Nam là ngày thì những nước nào trên Trái Đất là đêm và ngược lại?

Hình 8. Hình ảnh hai bạn học sinh đang thực hành với quả địa cầu.

Điều gì sẽ xảy ra nếu Trái Đất ngừng quay?

Do Trái Đất có dạng hình cầu, nên Mặt Trời không thể cùng một lúc chiếu sáng mọi nơi trên Trái Đất. Phần được chiếu sáng là ngày và phần không được chiếu sáng là đêm. Trái Đất luôn quay quanh mình nó nên mọi nơi trên Trái Đất đều có ngày và đêm kế tiếp nhau.

Hình ảnh một gia đình đang xem tivi. Người bố giải thích cho con về sự khác biệt múi giờ giữa Việt Nam và châu Âu.

Xem bản PDF nguyên trang sách: Tự nhiên và xã hội 3 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 116–119).