Đọc

Cùng nhau đóng vai nói lời trò chuyện của các chú gà con mới nở với chú gà còn ở trong quả trứng.

Hình ảnh gà mẹ và các chú gà con, một quả trứng chưa nở.

Bầu trời trong quả trứng (trích)

Tôi kể với các bạn
Một màu trời đã lâu
Đó là một màu nâu
Bầu trời trong quả trứng
Không có gió có nắng
Không có lắm sắc màu
Một vòm trời như nhau:
Bầu trời trong quả trứng.
Tôi chưa kêu "chiếp chiếp"
Chẳng biết tìm giun, sâu
Đói, no chẳng biết đâu
Cứ việc mà yên ngủ...
Tôi cũng không hiểu rõ
Tôi sinh ra vì sao

Tôi đạp vỡ màu nâu
Bầu trời trong quả trứng
Bỗng thấy nhiều gió lộng
Bỗng thấy nhiều nắng reo
Bỗng tôi thấy thương yêu
Tôi biết là có mẹ
Đói, tôi tìm giun dế
Ăn no xoải cánh phơi...
Bầu trời ở bên ngoài
Sao mà xanh đến thế!
(Xuân Quỳnh)

Hình ảnh gà mẹ và các chú gà con, một chú gà con đang phá vỏ trứng.

1.

Gà con kể với các bạn thế nào về bầu trời trong quả trứng?

Chỉ có một màu nâu. Không có nắng.

2.

Gà con thấy bầu trời và cuộc sống bên ngoài có gì khác với bầu trời và cuộc sống bên trong quả trứng?

3.

Theo em, gà con thích cuộc sống nào hơn? Vì sao?

4.

Đóng vai gà con, kể tiếp những vui buồn của mình kể từ ngày sống dưới bầu trời xanh theo tưởng tượng của em.

5.

Tác giả muốn nói với chúng ta điều gì qua bài thơ? Chọn câu trả lời dưới đây hoặc nêu ý kiến của em.
A. Mỗi chặng đường của cuộc sống có những điều thú vị riêng.
B. Ai cũng sẽ khôn lớn, trưởng thành theo thời gian.
C. Cuộc sống có vô vàn điều bất ngờ ở phía trước.

Luyện từ và câu

Động từ

1.

Tìm từ chỉ hoạt động thích hợp với người và vật trong tranh.

Hình ảnh các từ chỉ hoạt động và các nhân vật đang thực hiện hành động tương ứng.

2.

Các từ in đậm trong đoạn thơ dưới đây có điểm gì chung?
Trời xanh mà tôi yêu
Trời xanh ấy mang theo
Cả nỗi lo nỗi sợ:
Tôi lo bão lo gió
Tôi sợ cắt sợ diều
Thoáng bóng nó nơi nào
Tôi nấp ngay cánh mẹ...
(Xuân Quỳnh)

Ghi nhớ

Động từ là từ chỉ hoạt động, trạng thái của sự vật.

3.

Tìm động từ trong các câu tục ngữ dưới đây:
a. Yêu trẻ, trẻ đến nhà.
b. Thương người như thể thương thân.
c. Uống nước nhớ nguồn.
d. Đi một ngày đàng, học một sàng khôn.

4.

Dựa vào tranh ở bài 1, đặt câu có chứa 1 – 2 động từ.

Viết

Tìm hiểu cách viết bài văn thuật lại một sự việc

1.

Đọc bài văn dưới đây và trả lời câu hỏi.

Mở bài

Trong buổi sinh hoạt lớp chiều nay, lớp tôi tổ chức lễ phát động xây dựng thư viện lớp.

Thân bài

Trước giờ sinh hoạt, bạn Minh "hoạ sĩ" của lớp tôi viết lên bảng dòng chữ: Chung tay xây dựng thư viện lớp 4B. Bạn còn vẽ trang trí những hình ảnh ngộ nghĩnh: chú gà con trong bài thơ “Bầu trời trong quả trứng đội trên đầu một mảnh vỏ trứng nhỏ, chú dế mèn bước ra từ cuốn truyện “Dế Mèn phiêu lưu kí", những cuốn sách mở rộng như sải cánh bay,... Bàn chủ toạ được các bạn nữ phủ khăn trải bàn và đặt lọ hoa nhiều màu rực rỡ.
Trống báo giờ sinh hoạt lớp vang lên. Các bạn ai nấy ngồi vào vị trí của mình. Đầu tiên, cô chủ nhiệm phát biểu khai mạc. Cô nói với chúng tôi về tầm quan trọng của sách và ý nghĩa của việc đọc sách. Nếu trong lớp có thư viện thì cả lớp sẽ cùng nhau đọc sách, trao đổi, chia sẻ về những điều thú vị mình đọc được.
Tiếp theo ý kiến của cô chủ nhiệm, bạn lớp trưởng phát động phong trào Chung tay xây dựng thư viện lớp. Các bạn hào hứng thảo luận, đề xuất các hình thức ủng hộ, đóng góp sách, báo, truyện,... Trong lớp vang lên những tiếng "Đồng ý", "Nhất trí",... Cô giáo nhắc cả lớp đây là việc làm tự nguyện, ai có nhiều góp nhiều, ai có ít góp ít.
Sau thời gian thảo luận, bạn lớp phó thông báo từ ngày mai các bạn bắt đầu quyên góp. Các tổ trưởng sẽ ghi tên sách theo tổ, sau đó tập hợp và xếp sách vào tủ sách của lớp.

Kết bài

Buổi sinh hoạt lớp kết thúc. Cô giáo và cả lớp tôi vui lắm. Sắp tới, chúng tôi sẽ tha hồ đọc sách, đọc truyện ngay tại lớp mình.
(Anh Nguyên)

a.

Bài văn trên có mấy phần? Đó là những phần nào?

b.

Phần mở bài giới thiệu những gì?

c.

Phần thân bài gồm mấy đoạn? Ý chính của mỗi đoạn là gì?

d.

Nêu những hoạt động được thuật lại ở thân bài theo đúng trình tự.
G:

Sơ đồ trình tự các hoạt động trong buổi sinh hoạt lớp.

e.

Những từ ngữ nào giúp em nhận biết các hoạt động được thuật lại theo trình tự?

g.

Phần kết bài chia sẻ cảm xúc, suy nghĩ gì về kết quả của hoạt động?

2.

Trao đổi về những điểm cần lưu ý khi viết bài văn thuật lại một sự việc đã chứng kiến hoặc tham gia.

  • Bố cục của bài viết (mở bài, thân bài, kết bài)
  • Cách sắp xếp các hoạt động
  • Cách bộc lộ suy nghĩ, cảm xúc về sự việc
Ghi nhớ

Bài văn thuật lại một sự việc thường gồm 3 phần:

  • Mở bài: Giới thiệu sự việc được chứng kiến hoặc tham gia.
  • Thân bài: Thuật lại các hoạt động, việc làm chính theo trình tự thời gian hoặc phạm vi không gian bằng một hoặc nhiều đoạn văn.
  • Kết bài: Nêu suy nghĩ, cảm xúc về sự việc được chứng kiến hoặc tham gia.

Ghi lại trình tự các hoạt động trong một buổi sinh hoạt lớp của lớp em.

Xem bản PDF nguyên trang sách: Tiếng Việt 4 tập 1 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 39–43).