Thuật ngữ: Ca dao · Tranh hoạ đồ · Đồng Tháp Mười

Đọc

Em đã từng đến thăm những vùng miền nào của đất nước mình?

Three landscape images: terraced fields, Ha Long Bay, and a bridge over a lake.

Đất nước Việt Nam thật tươi đẹp. Hãy cùng nhau đi thăm các miền đất nước qua những câu ca dao.
Đầu tiên, chúng ta sẽ đến Phú Thọ, miền Bắc nước ta, nơi có đền thờ Vua Hùng, nơi được gọi là “quê cha đất tổ":
Dù ai đi ngược về Xuôi
Nhớ ngày Giỗ Tổ mùng Mười tháng Ba

Tiếp đến, chúng ta cùng vào miền Trung:
Đường vô xứ Nghệ quanh quanh
Non xanh nước biếc như tranh hoạ đồ.

Đọc

Em đã từng đến thăm những vùng miền nào của đất nước mình?

Và chúng ta cùng khám phá miền đất Nam Bộ:
Đồng Tháp Mười cò bay thẳng cánh
Nước Tháp Mười lóng lánh cá tôm.

Hình ảnh cánh đồng nước mênh mông với cò bay và cây cối.

Vậy là chúng ta đã đi qua ba miền Bắc, Trung, Nam của đất nước. Nơi nào cũng để lại biết bao tình cảm mến thương.

(Thuỳ Dương tổng hợp)

Từ ngữ

Ca dao: thơ do nhân dân sáng tác, được truyền miệng.

Tranh hoạ đồ: tranh vẽ cảnh vật, sông núi.

Đồng Tháp Mười: tên vùng đất trũng rộng lớn ở miền Nam.

1

Tìm các câu thơ nói về:
a. Xứ Nghệ
b. Ngày Giỗ Tổ Hùng Vương
c. Đồng Tháp Mười

2

Ngày Giỗ Tổ là ngày nào?

3

Tìm từ ngữ miêu tả vẻ đẹp của xứ Nghệ.

4

Chọn ý giải thích đúng cho mỗi câu sau:

Hình/bảng: Bảng gồm hai cột 'Câu thơ' và 'Ý nghĩa' với các lựa chọn giải thích cho câu thơ 'Đồng Tháp Mười cò bay thẳng cánh' và 'Nước Tháp Mười lóng lánh cá tôm'.

* Học thuộc lòng các câu ca dao trong bài.

1

Tìm những tên riêng được nhắc đến trong bài.

2

Các câu ở cột A thuộc kiểu câu nào ở cột B?

Hình/bảng: Bảng gồm hai cột A và B. Cột A có các câu: Đất nước mình thật tươi đẹp.; Đồng Tháp Mười là tên vùng đất ở miền Nam.; Chúng ta cùng đi thăm ba miền đất nước. Cột B có các kiểu câu: Câu nêu hoạt động; Câu nêu đặc điểm; Câu giới thiệu.

Viết

1

Nghe – viết:

Trên các miền đất nước
Dù ai đi ngược về xuôi
Nhớ ngày Giỗ Tổ mùng Mười tháng Ba.
Đường vô xứ Nghệ quanh quanh
Non xanh nước biếc như tranh hoạ đồ.
Đồng Tháp Mười cò bay thẳng cánh
Nước Tháp Mười lóng lánh cá tôm.

2

Viết tên 2 – 3 tỉnh hoặc thành phố mà em biết.
M: Hà Nội

3

Chọn a hoặc b.

a

Chọn ch hoặc tr thay cho ô vuông.
Bà còng đi [ ]ợ lời mưa
Cái tôm cái tép đi đưa bà còng.
Đưa bà đến quãng đường cong
Đưa bà vào tận ngõ [ ]ong nhà bà.
(Ca dao)

Hình/bảng: Hình ảnh bà còng đang đi dưới mưa với tôm tép.

b

Tìm tiếng chứa iu hoặc iêu thay cho ô vuông.
cái [ ]
hạt [ ]
hạt [ ]

Hình/bảng: Ba hình ảnh: cái rìu, hạt tiêu, hạt điều.

Luyện tập

1

Tìm từ ngữ chỉ sự vật tương ứng với mỗi lời giải thích dưới đây:
a. Món ăn gồm bánh phở và thịt, chan nước dùng.
b. Vật dùng để đội đầu, che mưa nắng, thường làm bằng lá, có hình chóp.
c. Trang phục truyền thống của người Việt Nam.
d. Đồ chơi dân gian, được nặn bằng bột màu hấp chín, thường có hình con vật.

Hình/bảng: Bốn hình ảnh: bánh phở, nón lá, áo dài, tò he.

2

Kết hợp từ ngữ ở cột A với từ ngữ ở cột B để tạo câu giới thiệu.

Hình/bảng: Bảng gồm hai cột A và B. Cột A có: Hồ Ba Bể, Hang Sơn Đoòng, Đà Lạt. Cột B có: là thành phố ngàn hoa., là hồ nước ngọt quý hiếm của Việt Nam., là hang động lớn nhất thế giới.

3

Đặt một câu giới thiệu về quê em hoặc nơi em ở.

1

Nêu tên các đồ vật được làm từ tre hoặc gỗ và công dụng của chúng.

Hình/bảng: Hình ảnh các đồ vật làm từ tre hoặc gỗ: đũa, khay, bộ bàn ghế.

2

Viết 4 – 5 câu giới thiệu một đồ vật được làm từ tre hoặc gỗ.
G:

Hình/bảng: Sơ đồ hướng dẫn viết bài giới thiệu sản phẩm, gồm các câu hỏi: (1) Em muốn giới thiệu đồ vật gì?; (2) Đồ vật đó có điểm gì nổi bật? (về hình dạng, màu sắc,...); (3) Đồ vật đó được dùng để làm gì?; (4) Em có nhận xét gì về đồ vật đó hoặc người làm ra đồ vật đó?

Đọc mở rộng

1

Tìm đọc bài thơ, câu chuyện viết về cảnh đẹp trên các miền đất nước.

Hình/bảng: Hình ảnh một chú thỏ đang hỏi: Tên bài thơ, câu chuyện là gì? và Bài thơ, câu chuyện nói về cảnh đẹp nào?

2

Đọc cho bạn nghe đoạn thơ hoặc đoạn truyện em thích.

Hình/bảng: Hình ảnh một bạn nhỏ đang đọc sách trong khung cảnh cánh đồng lúa và núi non.

Việt Nam quê hương ta
(Trích)
Việt Nam đất nước ta ơi
Mênh mông biển lúa đâu trời đẹp hơn
Cánh cò bay lả rập ròn
Mây mờ che đỉnh Trường Sơn sớm chiều.
(Nguyễn Đình Thi)

Xem bản PDF nguyên trang sách: Tiếng Việt 2 tập 2 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 113–118).