Yêu cầu cần đạt

  • Nêu và thực hiện được những việc cần làm để chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ về thể chất và tinh thần ở tuổi dậy thì.
  • Giải thích được sự cần thiết phải giữ vệ sinh cơ thể, đặc biệt là ở tuổi dậy thì.
  • Có ý thức và kĩ năng thực hiện vệ sinh cơ thể, đặc biệt là vệ sinh cơ quan sinh dục ngoài.

Hằng ngày, em đã làm những việc gì để chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ của bản thân?

Chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ thể chất và tinh thần tuổi dậy thì

Ở tuổi dậy thì, trẻ em có những thay đổi về cơ thể, cảm xúc,... Ngoài việc chăm sóc, vệ sinh cơ quan sinh dục sạch sẽ, chúng ta cần bảo vệ sức khoẻ về thể chất và tinh thần như thực hiện ăn uống đủ chất, ngủ đủ giấc; vận động, nghỉ ngơi hợp lí,...

1.

Quan sát từ hình 1 đến hình 8, nêu những việc các bạn cần làm để chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ thể chất và tinh thần tuổi dậy thì.

Hình 1. Hai bạn học sinh đang ăn cơm.
Hình 2. Một bạn nam đang ngửi nách và nói 'Mùi thế nhỉ!'
Hình 3. Một bạn nữ đang đánh răng trong phòng tắm.
Hình 4. Một bạn nữ đang soi gương và nói 'Sao ngực mình hơi to và nổi lên có mụn nữa!'
Hình 5. Một bạn nam đang học bài vào buổi tối.
Hình 6. Hai bạn nam đang nói chuyện, một bạn nói 'Mình cứ thấy buồn tình thế nào ấy.' và bạn kia hỏi 'Hay lắm.'
Hình 7. Hai bạn nữ đang đi học về, một bạn nói 'Sao dậy muộn thế?'
Hình 8. Hai bạn nam đang tập thể dục, một bạn hỏi 'Cậu chơi không?'

2.

Nêu những việc làm khác để chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ thể chất và tinh thần tuổi dậy thì.

?

1. Vì sao ở tuổi dậy thì cần tăng cường vận động kết hợp với chế độ ăn uống hợp lí và sử dụng thực phẩm giàu can-xi? 2. Liệt kê những việc em nên làm và không nên làm để chăm sóc, bảo vệ sức khoẻ tuổi dậy thì.

Em có biết?

Tuổi dậy thì là giai đoạn có sự phát triển nhanh về chiều cao. Vì vậy cần ăn uống đủ chất, tăng cường các thực phẩm giàu can-xi, tích cực chơi các môn thể thao vận động như bóng rổ, bơi,... để hệ xương hoạt động nhiều, được kích thích, giúp phát triển tối đa chiều cao cơ thể.

Sự cần thiết phải giữ vệ sinh cơ thể ở tuổi dậy thì

1.

Quan sát từ hình 9 đến hình 11 và cho biết: – Các bạn trong hình đang gặp vấn đề gì? – Các bạn cần làm gì? Ý nghĩa của việc làm đó.

Hình 9. Một bạn nam đang xem TV, người bố nói 'Tối hôm qua con không tắm rửa, người bốc mùi.' và người mẹ nói 'Con tắm rửa xong sớm rồi đi ngủ đi. Sáng mai dậy sớm học bài nhé!'
Hình 10. Một bạn nữ đang nói chuyện với mẹ, bạn nói 'Mẹ ơi, con gái con có nhiều mụn nhọt.' và mẹ nói 'Con cần rửa mặt sạch thường xuyên, có thể dùng sữa rửa mặt nữa.'
Hình 11. Hai bạn nữ đang nói chuyện với mẹ, một bạn nói 'Cháu bị ngứa và có mùi ở cơ quan sinh dục.' và mẹ nói 'Hằng ngày, cháu vệ sinh cơ quan sinh dục như thế nào?'. Hình ảnh một bạn nữ đang được bác sĩ khám và một bạn nữ khác đang được mẹ hướng dẫn vệ sinh.

2.

Chia sẻ những tác hại của việc không thường xuyên giữ vệ sinh cơ thể.

?

Thảo luận và giải thích vì sao cần: – Thường xuyên rửa mặt, tắm và gội đầu bằng nước sạch. – Thường xuyên giữ vệ sinh cơ thể, đặc biệt ở tuổi dậy thì.

Thực hiện vệ sinh cơ thể tuổi dậy thì

Sử dụng xà phòng khi tắm, vệ sinh cơ thể bằng nước sạch; lau khô, thấm hết nước toàn bộ cơ thể; không mặc quần áo ẩm, giữ cơ quan sinh dục luôn khô thoáng. Khi đi vệ sinh cần lau, thấm bằng giấy vệ sinh mềm hoặc rửa đúng cách để tránh vi khuẩn từ hậu môn đi vào cơ quan sinh dục, gây viêm nhiễm.

1.

Quan sát hình 12, 13 và cho biết: – Các bạn làm chưa đúng điều gì? – Cách làm đúng để giữ vệ sinh cơ thể.

Hình 12. Một bạn nam đang rửa mặt nhưng không dùng xà phòng và nói 'Tắm thế này sao lau xà phòng ở người nhỉ!'
Hình 13. Một bạn nữ đang phơi quần áo và nói 'Quần áo ẩm ướt thế này chắc không khô!'

2.

Đọc thông tin và nêu cách giữ vệ sinh cơ thể của nam và nữ.

  • Vệ sinh cơ quan sinh dục nam và nữ hằng ngày: + Vệ sinh vùng xung quanh cơ quan sinh dục và hậu môn. + Vệ sinh nhẹ nhàng bên ngoài cơ quan sinh dục ngoài bằng nước sạch từ trước ra sau. + Dùng khăn mềm thấm nhẹ cơ quan sinh dục cho đến khô. – Đối với nữ, trong thời kì kinh nguyệt cần thay băng vệ sinh từ 3 đến 4 giờ một lần.
Em có biết?

Mồ hôi và các chất bài tiết có thể tích tụ ở cơ quan sinh dục nên cần vệ sinh mỗi ngày. Tuy nhiên, không sử dụng các loại xà phòng để rửa vì dễ gây dị ứng, mẩn ngứa cơ quan sinh dục.

Xem bản PDF nguyên trang sách: Khoa học 5 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 88–91).