Yêu cầu cần đạt
- Vẽ sơ đồ (hoặc sử dụng sơ đồ đã cho), ghi chú được tên các bộ phận của hạt.
- Sử dụng sơ đồ đã cho, ghi chú được tên một số giai đoạn phát triển chính của cây con mọc lên từ hạt và cây con mọc lên từ một số bộ phận của cây mẹ.
- Nêu được ví dụ về cây con mọc ra từ thân, rễ, lá của một số thực vật có hoa.
- Trình bày được sự lớn lên của cây con.
- Thực hành: Trồng cây bằng hạt và trồng cây bằng thân (hoặc lá, rễ).
Cây con của các cây ngô, lúa, đậu (đỗ), rau ngót,... mọc lên từ những bộ phận nào của cây mẹ?
Hình/bảng: Hình 1: Cây con đang nảy mầm từ đất.
Cây con mọc lên từ hạt
Cây con có thể mọc lên từ hạt. Hạt thường gồm vỏ hạt, chất dinh dưỡng dự trữ, phôi (mầm cây).
1.
Quan sát hình 2 và trả lời câu hỏi:
Hạt đậu gồm những bộ phận nào?
Bộ phận nào của hạt sẽ mọc thành cây?
Hình/bảng: Hình 2: Sơ đồ cắt dọc hạt đậu, chỉ rõ vỏ hạt, phôi và chất dinh dưỡng dự trữ.
2.
Vẽ sơ đồ các bộ phận của hạt.
Chuẩn bị: Một vài hạt đậu hoặc hạt lạc đã ngâm trong nước khoảng vài giờ, sau đó đặt trên giấy ẩm qua đêm.
Tiến hành:
Quan sát bên ngoài hạt.
Tách đôi hạt theo đường rãnh.
Chỉ và nói tên các bộ phận của hạt.
Vẽ vào vở và ghi chú các bộ phận của hạt quan sát được.
Thực hành: Trồng cây
1.
Chuẩn bị:
Một số loại hạt (đậu, ngô, thóc, hướng dương,...).
Một số đoạn thân (cành) cây như rau muống, rau khoai lang, sắn (khoai mì),...
Hai chậu chứa đất trồng cây.
Dụng cụ trồng cây.
Hình/bảng: Hình 8: Các dụng cụ và vật liệu để trồng cây (hạt, cành giâm, chậu, bình tưới).
2.
Tiến hành:
Trồng cây bằng hạt (hình 9a): Cho 5 hạt cùng loại vào một chậu, phủ lớp đất mỏng lên, tưới ẩm.
Trồng cây bằng đoạn thân (hình 9b): Cắm 2 đến 5 đoạn thân cùng loại vào chậu còn lại, chú ý cắm xuôi theo chiều từ đầu gốc đến ngọn của đoạn thân. Ấn nhẹ đất quanh thân.
Đặt các chậu nơi thoáng mát, tránh ánh sáng mạnh, hằng ngày tưới ẩm đất.
Theo dõi các chậu cây trong khoảng một tuần và ghi lại theo gợi ý:
+ Ngày bắt đầu nảy mầm, số hạt nảy mầm, số lá hình thành,...
+ Ngày bắt đầu nảy chồi, số chồi,...
Hình/bảng: Hình 9a: Trồng cây bằng hạt, tưới nước. Hình 9b: Trồng cây bằng đoạn thân, tưới nước.
3.
Nhận xét kết quả trồng cây sau một tuần và chia sẻ.
Em đã học
Hạt gồm vỏ hạt, chất dinh dưỡng dự trữ và phôi.
Cây con có thể mọc lên từ hạt hoặc từ rễ, thân, lá của cây mẹ. Các giai đoạn phát triển chính của cây gồm: nảy mầm (hoặc nảy chồi), cây con, cây trưởng thành.
Em có thể
Trồng cây từ hạt hoặc một số bộ phận khác của cây mẹ.
Xem bản PDF nguyên trang sách: Khoa học 5 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 52–56).