Yêu cầu cần đạt

  • Sử dụng được phần mềm đồ hoạ để tạo sản phẩm số.

Sau bài này em sẽ: Sử dụng được phần mềm đồ hoạ để tạo sản phẩm số.

Khởi động

Em hãy quan sát những tấm thiệp trong Hình 55. Em có mong muốn tự mình làm được các tấm thiệp đẹp và ý nghĩa như vậy để tặng người thân, thầy cô giáo và bạn bè không? Hãy cùng tìm hiểu cách tạo những tấm thiệp bằng phần mềm Paint nhé.

Hình 55. Ba mẫu thiệp chúc mừng: Happy Birthday, Happy New Year, Happy Birthday.

1. Xác định các thành phần của tấm thiệp

HOẠT ĐỘNG

HOẠT ĐỘNG Trong tấm thiệp thường có những thành phần gì? Quan sát các tấm thiệp trong Hình 55 và trả lời các câu hỏi sau: 1. Thiệp chúc mừng thường được tặng vào những dịp đặc biệt nào? 2. Trong các tấm thiệp thường có những thành phần gì?

Thiệp chúc mừng thường được sử dụng để gửi đến người thân, bạn bè, thầy cô giáo nhân một dịp đặc biệt như sinh nhật, ngày Nhà giáo Việt Nam, ngày Quốc tế Phụ nữ, ngày Tết. Nội dung của tấm thiệp được thể hiện qua các thành phần như hình ảnh, văn bản,... Ví dụ: - Thiệp sinh nhật thường có hình nến, bánh, bóng bay.... và dòng chữ "Chúc mừng sinh nhật". - Thiệp chúc mừng ngày Nhà giáo thường có hình hoa, những lời tri ân thầy cô giáo,...

Thiệp chúc mừng năm mới thường có hình phong bao lì xì, hình con giáp của năm mới,... và dòng chữ “Chúc mừng năm mới".

  • Thiệp chúc mừng thường được tặng vào những dịp vui vẻ, thể hiện tình cảm của người tặng. • Để tạo được thiệp chúc mừng phù hợp cần xác định chủ đề và những thành phần xuất hiện trong tấm thiệp.

Em hãy ghép tên chủ đề với tấm thiệp phù hợp trong Hình 56: 1) Thiệp chúc mừng sinh nhật. 2) Thiệp chúc mừng ngày Nhà giáo Việt Nam. 3) Thiệp chúc mừng năm mới.

Hình 56. Ba mẫu thiệp chúc mừng: a) Thiệp Ngày Nhà giáo Việt Nam, b) Thiệp sinh nhật, c) Thiệp năm mới 2023.

2. Thực hành tạo thiệp chúc mừng sinh nhật

NHIỆM VỤ

NHIỆM VỤ Tạo một tấm thiệp chúc mừng sinh nhật. Hướng dẫn a) Xác định các hình ảnh có trong tấm thiệp: Tấm thiệp có màu sắc vui tươi, chùm bóng bay, trái tim trang trí, lời chúc mừng sinh nhật. b) Tạo khung cho tấm thiệp Bước 1: Chọn công cụ vẽ hình chữ nhật Rectangle chọn màu vẽ, chọn ô màu tím nhạt, nháy chuột vào mũi tên bên dưới lệnh Size chọn nét vẽ dày nhất, kéo thả chuột để tạo thành một hình chữ nhật có kích thước lớn làm khung cho tấm thiệp (Hình 57). Bước 2: Chọn ô màu đỏ, chọn nét vẽ dày thứ hai, kéo thả chuột trên trang vẽ để tạo một hình chữ nhật màu đỏ bao quanh hình chữ nhật màu tím nhạt (Hình 58). Bước 3: Chọn công cụ vẽ hình trái tim Heart vẽ bốn hình trái tim ở viền trên của khung (Hình 59).

Hình 57. Bước 1. Hình chữ nhật màu tím nhạt được vẽ làm khung thiệp.
Hình 58. Bước 2. Hình chữ nhật màu đỏ được vẽ bao quanh khung thiệp màu tím nhạt.
Hình 59. Bước 3. Bốn hình trái tim được vẽ ở viền trên của khung thiệp.

Lưu ý: Để thuận tiện cho việc sao chép, hình muốn sao chép phải vẽ ở vùng trống.

c) Tạo hình chùm bóng bay Thực hiện các bước tương tự Nhiệm vụ 2 và Nhiệm vụ 3 ở Bài 8a để tạo chùm bóng bay nhiều màu. d) Tạo lời chúc mừng Chọn công cụ viết chữ Text A, nháy chuột vào nền tấm thiệp và nhập vào dòng chữ CHÚC MỪNG SINH NHẬT. Em có thể chọn phông chữ, cỡ chữ, màu chữ cho lời chúc bằng các thao tác tương tự trong phần mềm soạn thảo văn bản. Các lệnh định dạng văn bản sẽ hiển thị trên hộp công cụ khi em nhập văn bản bằng công cụ Text. Lưu ý: Khi nhập đoạn văn bản xong, em cần định dạng ngay cho đoạn văn bản đó. Em sẽ nhận được kết quả tương tự như Hình 60. e) Lưu tập Lưu lại tệp với tên ThiepMungSinhNhat.

Hình 60. Tấm thiệp kết quả với dòng chữ 'CHÚC MỪNG SINH NHẬT'.

Luyện tập

Em hãy sử dụng các công cụ của phần mềm đồ hoạ để tạo tấm thiệp theo gợi ý ở Hình 61a.

Hình 61a. Mẫu thiệp 'Happy Birthday' với khung và bóng bay.

Vận dụng

Em hãy sử dụng các công cụ của phần mềm đồ hoạ để thêm lời chúc và các ngôi sao vào tấm thiệp đã tạo ở phần Luyện tập theo gợi ý ở Hình 61b.

Hình 61b. Mẫu thiệp 'Happy Birthday' với lời chúc 'CHÚC BẠN THÊM TUỔI HỘI VUI KHOẺ VÀ HỌC GIỎI' và các ngôi sao.

Sau bài này em sẽ: Tạo được sản phẩm thủ công (đồ dùng gia đình) theo video hướng dẫn.

Hoá ra gấp hạc giấy không khó. Tớ còn muốn làm một sản phẩm thực tế hơn. Có thể là hộp bút, thùng rác nhỏ,... giúp cho góc học tập của chúng mình gọn gàng, ngăn nắp. Nên tạo sản phẩm từ vật liệu tái chế để bảo vệ môi trường.

Ba học sinh đang trò chuyện, một bạn cầm sản phẩm gấp giấy.

Em hãy cùng các bạn tạo ra một đồ dùng hữu ích từ vật liệu đã qua sử dụng bằng cách làm theo video hướng dẫn nhé.

Thực hành

Nếu trong bài trước, em chỉ sử dụng giấy thì ở bài này em có thể sử dụng nhiều loại vật liệu khác nhau. Em cũng có thể sử dụng kéo (để cắt) và keo, băng dính (để dán) để tạo ra những vật dụng hữu ích như cốc nước, hộp bút, mô hình nhà, đồ chơi hay một chiếc thùng rác nhỏ. Lưu ý: Để tìm một video trên YouTube hướng dẫn làm hộp đựng rác bằng vật liệu tái chế, em có thể sử dụng từ khoá "làm hộp đựng rác từ vật liệu tái chế".

Hình 68. Một số sản phẩm thủ công được làm từ vật liệu tái chế theo video hướng dẫn, bao gồm hộp đựng bút, quạt giấy, và hình con vật.

NHIỆM VỤ

NHIỆM VỤ Em hãy tìm kiếm và xem video hướng dẫn để làm một chiếc thùng rác nhỏ từ vật liệu tái chế (Hình 69).

Hướng dẫn Bước 1: Tìm kiếm và mở video. - Truy cập địa chỉ youtube.com. - Sử dụng từ khoá "làm hộp đựng rác từ vật liệu tái chế" để tìm kiếm video. - Chọn và mở một video mà em có thể làm theo. Bước 2: Xem video. Xem một lượt để biết tổng thể nội dung và những vật dụng cần chuẩn bị. Bước 3: Xem từng bước và làm theo. - Thực hiện từng bước theo hướng dẫn trong video. - Sử dụng các nút điều khiển để tạm dừng, xem lại,... giúp em xem kĩ hơn và có đủ thời gian thực hiện.

Hình 69. Thùng rác từ vật liệu tái chế.

KHỞI ĐỘNG

Hoá ra gắp hạc giấy không khó. Tớ còn muốn làm một sản phẩm thực tế hơn. Có thể là hộp bút, thùng rác nhỏ.... giúp cho góc học tập của chúng mình gọn gàng, ngăn nắp. Nên tạo sản phẩm từ vật liệu tái chế để bảo vệ môi trường. Em hãy cùng các bạn tạo ra một đồ dùng hữu ích từ vật liệu đã qua sử dụng bằng cách làm theo video hướng dẫn nhé.

Thực hành

Hình 68. A collection of craft products made from recycled materials, including pen holders, a fan, and a worm-shaped toy.

NHIỆM VỤ

Em hãy tìm kiếm và xem video hướng dẫn để làm một chiếc thùng rác nhỏ từ vật liệu tái chế (Hình 69).

Hướng dẫn

Bước 1: Tìm kiếm và mở video. Truy cập địa chỉ youtube.com. Sử dụng từ khoá "làm hộp đựng rác từ vật liệu tái chế" để tìm kiếm video. Chọn và mở một video mà em có thể làm theo. Bước 2: Xem video. Xem một lượt để biết tổng thể nội dung và những vật dụng cần chuẩn bị. Bước 3: Xem từng bước và làm theo. Thực hiện từng bước theo hướng dẫn trong video. Sử dụng các nút điều khiển để tạm dừng, xem lại,... giúp em xem kĩ hơn và có đủ thời gian thực hiện.

Hình 69. A small, house-shaped trash bin made from recycled materials.

LUYỆN TẬP

Em hãy sử dụng từ khoá "đồ dùng thủ công từ vật liệu tái chế" để tìm kiếm trên YouTube và cho biết có thể sử dụng vật liệu tái chế để làm ra những đồ dùng nào phục vụ các hoạt động trong gia đình.

Hình 70. Two craft items made from plastic straws: a rectangular frame and a circular container.

VẬN DỤNG

Em hãy tìm trên YouTube một video hướng dẫn làm khung ảnh với vật liệu sẵn có trong điều kiện thực tế của em như giấy, bìa, ống hút nhựa,...

Hình 71. Two photo frames made from recycled materials, one with colorful straws and another with wooden sticks.

Sau bài này em sẽ: Tạo được sản phẩm thủ công đơn giản theo video hướng dẫn.

Tớ chưa biết gấp hoa nhưng có thể gấp máy bay. Trên Internet còn có video hướng dẫn gấp giấy thành rất nhiều sản phẩm khác nữa. Bạn có thể gấp giấy thành bông hoa không? Thế là chúng ta có thêm một việc thú vị: Tìm hiểu và làm được một sản phẩm gấp giấy mới theo video hướng dẫn.

Ba học sinh đang trò chuyện, một bạn cầm sản phẩm gấp giấy.

Em hãy cùng các bạn học gấp giấy bằng cách làm theo video hướng dẫn để tạo các sản phẩm thủ công nhé.

1. Tìm kiếm và xem video hướng dẫn trên internet

HOẠT ĐỘNG

HOẠT ĐỘNG Tìm video gấp giấy Em hãy tìm trên YouTube một video hướng dẫn gấp con hạc bằng giấy.

Trên Internet có nhiều website chia sẻ video, YouTube (youtube.com) là một website như thế. Em có thể gấp giấy tạo thành hình con vật, đồ vật, bông hoa,... hay tạo ra những sản phẩm thủ công đơn giản bằng cách tìm và xem các video hướng dẫn trên YouTube.

Sử dụng từ khoá "gấp hạc giấy", em có thể tìm được video hướng dẫn gấp con hạc bằng giấy.

Hình 62. Tìm video bằng từ khoá 'gấp hạc giấy' trên YouTube.

Cách xem video trên YouTube cũng tương tự như phần mềm xem video mà em đã được học ở lớp 4 (Hình 63).

Hình 63. Hướng dẫn cách xem video trên YouTube, hiển thị các nút điều khiển như phát video, đến video tiếp theo, điều chỉnh âm thanh, nút tiến trình, chế độ toàn màn hình, chế độ trung bình, chế độ thu nhỏ.

Lưu ý: Em cũng có thể dùng phần mềm YouTube trên ti vi thông minh (Hình 64) hoặc trên điện thoại thông minh để tìm và xem video.

Hình 64. Tìm video trên ti vi thông minh.
  • Em có thể tìm thấy trên Internet những video hướng dẫn tạo sản phẩm thủ công đơn giản. • Thực hiện theo hướng dẫn của video, em có thể tạo ra những sản phẩm thủ công hữu ích.

Khi làm theo video hướng dẫn gấp con hạc bằng giấy, gặp bước khó thực hiện, em sử dụng công cụ nào sau đây để xem lại đoạn video hướng dẫn thực hiện bước đó? A. Nút phát video. B. Nút tiến trình. C. Nút xem ở chế độ toàn màn hình. D. Nút đến video tiếp theo.

2. Thực hành làm sản phẩm thủ công theo video

NHIỆM VỤ

NHIỆM VỤ Em hãy tìm kiếm và xem video hướng dẫn để gấp một con hạc bằng giấy (Hình 65).

Hình 65. Hạc giấy đã gấp.

Hướng dẫn Bước 1: Tìm kiếm và mở video - Truy cập địa chỉ youtube.com. - Sử dụng từ khoá "gấp hạc giấy" để tìm kiếm video. - Chọn và mở một video mà em có thể làm theo. Bước 2: Xem video. Xem một lượt để biết tổng thể nội dung và những vật dụng cần chuẩn bị. Bước 3: Xem từng bước và làm theo. - Thực hiện theo hướng dẫn trong video. - Sử dụng các nút điều khiển để tạm dừng, xem lại,... giúp em xem kĩ hơn và có đủ thời gian gấp giấy.

Nút tạm dừng video.

Lưu ý: Khi xem video trên YouTube, em có thể kéo thả nút tiến trình để xem từng đoạn (Hình 63). Khi video đang được phát thì nút phát video chuyển thành nút tạm dừng (Hình 66).

1. Trong khi video đang được phát, những biểu tượng nào hiển thị trên thanh điều khiển? A. B. C. D. 2. Em hãy tìm trên Internet một video hướng dẫn cách gấp giấy thành một hình mà em thích (ví dụ hình con ếch, con chó, máy bay,...).

Em hãy sử dụng từ khoá "gấp giấy origami" để tìm kiếm trên YouTube một video hướng dẫn tạo sản phẩm gấp giấy. Xem video và thực hiện theo để tạo ra sản phẩm.

Origami (ô-ri-ga-mi) là nghệ thuật gấp giấy Nhật Bản. Origami có thể biến những tờ giấy hình chữ nhật hay hình vuông thành những hình khối sinh động chỉ bằng cách gấp mà không cần cắt dán (Hình 67).

Hình 67. Một cách gấp giấy theo origami tạo hình con chó.

Xem bản PDF nguyên trang sách: Tin học 5 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 43–51).