Yêu cầu cần đạt

  • Biết được phần mềm đồ hoạ và các công cụ chính của phần mềm đồ hoạ.
  • Sử dụng được một số công cụ cơ bản của phần mềm đồ hoạ để tạo sản phẩm đơn giản.

Thuật ngữ: chọn · vẽ hình · viết chữ · tô màu · tẩy · thay đổi kích thước · quay

Sau bài này em sẽ: Biết được phần mềm đồ hoạ và các công cụ chính của phần mềm đồ hoạ. Sử dụng được một số công cụ cơ bản của phần mềm đồ hoạ để tạo sản phẩm đơn giản.

Khởi động

HOẠT ĐỘNG 1

HOẠT ĐỘNG 1 Tạo thiệp chúc mừng bằng phần mềm gì? Hình 41 là một tấm thiệp chúc mừng sinh nhật. Theo em, có thể sử dụng những loại phần mềm nào sau đây để tạo ra tấm thiệp đó? A. Phần mềm soạn thảo văn bản. B. Phần mềm trình chiếu. C. Phần mềm đồ hoạ. D. Phần mềm luyện tập chuột.

Hình 41. Thiệp chúc mừng sinh nhật với hình bóng bay, bánh kem và dòng chữ 'Happy Birthday'.

1. Phần mềm đồ hoạ giúp em làm gì?

Phần mềm đồ hoạ cung cấp các công cụ và tính năng hỗ trợ việc thiết kế đồ hoạ trên máy tính. Em có thể sử dụng phần mềm đồ hoạ để vẽ tranh, thiết kế biểu tượng, thiết kế thiệp chúc mừng. Tấm thiệp chúc mừng sinh nhật ở Hình 41 là một ví dụ về sản phẩm mà em có thể tạo ra bằng phần mềm đồ hoạ.

Phần mềm đồ hoạ cung cấp các công cụ giúp em vẽ hình, chỉnh sửa hình,... để có thể tạo các sản phẩm đồ hoạ.

2. Các công cụ của phần mềm đồ hoạ

HOẠT ĐỘNG 2

HOẠT ĐỘNG 2 Em cần những công cụ gì để tạo tấm thiệp? 1. Em hãy quan sát tấm thiệp ở Hình 41 và chọn phương án đúng để trả lời câu hỏi. Tấm thiệp gồm những thông tin dạng nào? A. Dạng chữ và dạng hình ảnh. B. Dạng chữ và dạng âm thanh. C. Dạng hình ảnh và dạng âm thanh. D. Dạng chữ, dạng hình ảnh và dạng âm thanh. 2. Để giúp em tạo tấm thiệp thì phần mềm đồ hoạ cần có những công cụ gì?

Phần mềm đồ hoạ có rất nhiều công cụ giúp em làm việc với hình ảnh: công cụ chọn để chọn một phần hình ảnh; công cụ vẽ hình (ô van, hình chữ nhật, đường thẳng, đường cong,...); công cụ viết chữ, tô màu, tẩy, thay đổi kích thước, quay,... Với tấm thiệp ở Hình 41, em có thể dùng công cụ vẽ hình để vẽ một quả bóng bay, dùng công cụ chọn để chọn quả bóng bay rồi sao chép thành nhiều quả, dùng công cụ tô màu để tô mỗi quả bóng một màu, công cụ viết chữ để viết lên thiệp dòng chữ Happy Birthday.

Phần mềm đồ hoạ có các công cụ chọn, vẽ hình, viết chữ, tô màu,... giúp em vẽ hình hiệu quả, dễ dàng chỉnh sửa.

1. Phần mềm đồ hoạ cho phép em làm gì? A. Xem ảnh và xem video. B. Soạn thảo văn bản và tạo bài trình chiếu. C. Vẽ hình, tô màu và chỉnh sửa hình. D. Chơi trò chơi. 2. Em đã từng biết hoặc sử dụng phần mềm đồ hoạ nào?

3. Thực hành làm quen với các công cụ trong phần mềm đồ hoạ

NHIỆM VỤ 1

NHIỆM VỤ 1 Khởi động phần mềm đồ hoạ, làm quen với giao diện phần mềm. Hướng dẫn (Hướng dẫn sau đây sử dụng phần mềm đồ hoạ Microsoft Paint để minh hoạ.) Bước 1. Nháy đúp chuột vào biểu tượng trên màn hình nền. Giao diện phần mềm đồ hoạ Microsoft Paint (Paint) tương tự như Hình 42.

Hình 42. Giao diện phần mềm đồ hoạ Paint, hiển thị các thành phần chính: Hộp công cụ, Hộp màu, Trang vẽ.

Bước 2. Quan sát Hình 42, làm quen với giao diện làm việc của phần mềm. – Hộp màu nằm ở phía trên, bên phải màn hình, gồm màu 1 (dùng cho bút chì, bút vẽ, công cụ tô màu, đường viền của hình,...), màu 2 (dùng cho tẩy, màu của hình) và các ô màu (Hình 43). Để chọn màu cho màu 1, em nháy chuột vào rồi nháy chuột chọn màu trong ô màu. Thực hiện tương tự để chọn màu 2.

Hình 43. Hộp màu trong Paint, hiển thị Màu 1, Màu 2 và các ô màu để lựa chọn.

Hộp công cụ nằm ở phía trên bên trái màn hình (Hình 44). Muốn sử dụng công cụ nào em nháy chuột vào công cụ đó để chọn rồi thực hiện thao tác trên trang vẽ.

Hình 44. Hộp công cụ trong Paint, hiển thị các nhóm công cụ: Công cụ chọn, Nhóm công cụ cơ bản, Nhóm công cụ vẽ hình, Công cụ cắt, thay đổi kích thước, quay, Bút vẽ.
  • Trang vẽ là vùng hình chữ nhật màu trắng. Trang vẽ tương tự như tờ giấy vẽ. Em sử dụng các công cụ để vẽ, chỉnh sửa,... tạo nên sản phẩm trên trang vẽ.

NHIỆM VỤ 2

NHIỆM VỤ 2 Làm quen với công cụ vẽ hình, tô màu; vẽ hình và tô màu quả bóng bay. Hướng dẫn Bước 1: Nháy chuột chọn công cụ Oval trong nhóm công cụ vẽ hình, kéo thả chuột trong trang vẽ để vẽ hình một quả bóng bay (Hình 45). Bước 2: Nháy chuột chọn công cụ Line trong nhóm công cụ vẽ hình, kéo thả chuột để vẽ hình dây bóng bay (Hình 46). Bước 3: Nháy chuột chọn công cụ tô màu Fill nháy chuột vào bên trong hình quả bóng bay để tô màu cho quả bóng (Hình 47).

Hình 45. Vẽ hình quả bóng bay. Hình vẽ quả bóng bay rỗng.
Hình 46. Vẽ thêm dây bóng bay. Hình vẽ quả bóng bay rỗng với dây.
Hình 47. Tô màu cho bóng bay. Hình vẽ quả bóng bay đã tô màu với dây.

Bước 4: Lưu tệp với tên BongBay (thực hiện tương tự như các phần mềm đã học). Lưu ý: Khi em vẽ hình và tô màu cho quả bóng bay thì màu của quả bóng bay chính là màu hiện tại trong ô màu 1. Nếu muốn đổi màu khác, em cần chọn màu trước khi thực hiện vẽ và tô màu.

NHIỆM VỤ 3

NHIỆM VỤ 3 Sử dụng công cụ chọn (Select), thay đổi kích thước (Resize), công cụ quay (Rotate) để tạo chùm bóng bay nhiều màu. Hướng dẫn Bước 1: Nháy chuột chọn công cụ chọn Select kéo thả chuột để tạo thành một hình chữ nhật bao quanh quả bóng bay (Hình 48). Phần hình chữ nhật chứa quả bóng bay trên trang vẽ đã được chọn. Lưu ý: Nếu không muốn chọn cả phần nền màu trắng xung quanh quả bóng bay, em nháy chuột vào mũi tên bên dưới công cụ Select, chọn Transparent selection để chuyển thành Transparent selection Khi đó, phần nền màu trắng sẽ được chuyển thành trong suốt. Bước 2: Nháy chuột chọn lệnh Copy để sao chép phần hình ảnh đã chọn, nháy chuột chọn lệnh Paste để tạo ra phần hình chữ nhật chứa quả bóng bay thứ hai (Hình 49).

Hình 48. Chọn hình quả bóng. Hình quả bóng bay được chọn bằng hình chữ nhật.
Hình 49. Quả bóng thứ hai được tạo ra. Hình quả bóng bay thứ hai được tạo ra bằng cách sao chép.

Bước 3: Dùng chuột kéo thả các hình vuông nhỏ ở khung chữ nhật bao quanh quả bóng để thay đổi kích thước, làm cho quả bóng thứ hai nhỏ hơn, tròn hơn quả bóng thứ nhất (Hình 50).

Hình 50. Thay đổi kích thước quả bóng thứ hai. Hình quả bóng bay thứ hai đã được thay đổi kích thước nhỏ hơn.

Bước 4: Nháy chuột vào mũi tên bên cạnh lệnh Rotate chọn lệnh Flip horizontal để lật quả bóng thứ hai. Em được kết quả như Hình 51. Bước 5: Chọn công cụ nháy chuột chọn màu tím trong hộp màu rồi tô màu cho quả bóng thứ hai, được kết quả tương tự Hình 52. Bước 6: Thực hiện tương tự các bước từ Bước 1 đến Bước 5 để tạo ra một chùm bóng bay nhiều màu như Hình 53.

Hình 51. Kết quả sau khi lật quả bóng thứ hai. Hình quả bóng bay thứ hai đã được lật.
Hình 52. Kết quả sau khi đổi màu quả bóng thứ hai. Hình quả bóng bay thứ hai đã được đổi màu.
Hình 53. Chùm bóng bay nhiều màu. Hình chùm bóng bay gồm nhiều quả bóng bay với các màu sắc khác nhau.

Bước 7: Lưu tệp với tên ChumBongBay.

Luyện tập

1. Để vẽ cột đèn giao thông như Hình 54, em cần sử dụng những công cụ nào? A. và B. và C. và D. và 2. Công cụ nào của phần mềm Paint dùng để chọn một phần của trang vẽ? A. B. C. D.

Hình 54. Cột đèn giao thông.

Vận dụng

Em hãy sử dụng phần mềm đồ hoạ để vẽ hình cột đèn giao thông như Hình 54.

Xem bản PDF nguyên trang sách: Tin học 5 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 37–42).