Yêu cầu cần đạt

  • Phân loại và nêu được vai trò của một số mô đun cảm biến trong mạch điện điều khiển đơn giản.
Hình 15.1. Image showing an automatic sliding door at a supermarket with a person approaching it.

Hãy quan sát và mô tả sự vận hành của hệ thống cửa đóng mở tự động ở Hình 15.1.

Cảm biến

Cảm biến là thiết bị cảm nhận và biến đổi đại lượng vật lí, hoá học, sinh học,... cần đo như nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng, áp suất, nồng độ chất khí,... thành tín hiệu điện.

KHÁM PHÁ

Hình 15.2 bao gồm các cảm biến ánh sáng, cảm biến độ ẩm, cảm biến nhiệt độ. 1. Quan sát và nhận biết từng loại cảm biến đã cho. 2. Kể tên một số ứng dụng của cảm biến trong đời sống mà em biết.

Hình 15.2. Three images (a, b, c) showing common sensors: (a) Light sensor (LDR), (b) Temperature sensor (thermistor), (c) Soil moisture sensor.

Cảm biến được sử dụng phổ biến trong các mạch điện điều khiển. Tên của cảm biến thường được gọi theo đại lượng mà cảm biến đó có thể cảm nhận và biến đổi như: cảm biến ánh sáng, cảm biến nhiệt độ, cảm biến màu sắc, cảm biến độ ẩm,...

Mô đun cảm biến

Mô đun cảm biến là mạch điện bao gồm cảm biến và linh kiện phụ trợ giúp người dùng dễ dàng kết nối và sử dụng cảm biến trong các mạch điện điều khiển. Trong một số mô đun cảm biến, linh kiện phụ trợ trong cảm biến có thể bao gồm rơ le hoạt động như một công tắc điện.

Rơ le điện (Relay) là một công tắc thường được dùng để tự động đóng cắt mạch điện.

KHÁM PHÁ

Quan sát Hình 15.3 và cho biết: 1. Cảm biến sử dụng trong mỗi mô đun là loại gì? 2. Mô đun cảm biến nào có sử dụng rơ le?

Hình 15.3. Four images (a, b, c, d) showing common sensor modules: (a) Light sensor module, (b) Relay module, (c) Temperature sensor module with display, (d) Soil moisture sensor module with relay.

Một số mô đun cảm biến thông dụng thường dùng trong các mạch điện điều khiển đơn giản:

Mô đun cảm biến ánh sáng: là mạch điện được dùng để biến đổi ánh sáng thành tín hiệu điều khiển. Mô đun cảm biến ánh sáng thường được sử dụng để thiết kế các hệ thống chiếu sáng tự động.

Mô đun cảm biến độ ẩm: là mạch điện được dùng để biến đổi độ ẩm của môi trường thành tín hiệu điều khiển. Mô đun cảm biến độ ẩm thường được sử dụng để thiết kế mạch tưới nước tự động trong các ứng dụng nông nghiệp thông minh.

Mô đun cảm biến nhiệt độ: là mạch điện dùng để biến đổi nhiệt độ của môi trường thành tín hiệu điều khiển. Mô đun cảm biến nhiệt độ thường được sử dụng để thiết kế mạch điều khiển nhiệt độ tự động trong đời sống và sản xuất.

LUYỆN TẬP

Em hãy đề xuất lựa chọn loại mô đun cảm biến cho một mạch điện báo cháy tự động. Nêu vai trò của mô đun cảm biến trong mạch điện đó.

VẬN DỤNG

Hãy tìm hiểu và đề xuất tưởng thiết kế một hệ thống chiếu sáng thông minh trong gia đình em. Trong đó, xác định rõ: – Loại mô đun cảm biến sẽ sử dụng. Vẽ sơ đồ kết nối các phần tử sử dụng để lắp đặt hệ thống trên.

Xem bản PDF nguyên trang sách: Công nghệ 8 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 75–77).