Yêu cầu cần đạt
- Hát: Hát đúng giai điệu, lời ca, thể hiện được sắc thái của bài hát Santa Lucia biết biểu diễn bài hát với các hình thức khác nhau.
- Lí thuyết âm nhạc: Nhận biết và thể hiện được một số kí hiệu, thuật ngữ về nhịp độ, sắc thái cường độ.
- Nhạc cụ: Biết chơi nốt Rê1 trên recorder hoặc thể hiện được nét nhạc đệm cho trích đoạn bài hát Santa Lucia trên kèn phím.
- Thường thức âm nhạc: Nhận biết và nêu được một số đặc điểm của đàn cello, contrabass.
Chủ đề 6
Yêu cầu cần đạt:
Hát
Santa Lucia
Andante (Hơi chậm)
Dân ca Ý
Lời: Sưu tầm
Biển rộng bát ngát xanh xanh. Dập dờn dưới ánh trăng thanh. Nhìn về dãy phố xa xa. Bầu trời tím biếc quê ta. Thuyền lướt ra khơi êm êm. Cánh buồm chơ gió lên. Từng áng mây đang trôi qua. Như mỉm cười với ta. Sóng ru êm con thuyền trôi. Ánh trăng ngời biển khơi. Hát lên cho thêm niềm vui. Tiếng ca vang từ biển xa. San ta Lu ci a. Mái chèo nhẹ lướt êm. San ta Lu ci a.
Bài hát Santa Lucia có giai điệu nhẹ nhàng, tha thiết, gợi lên cảnh đẹp đêm trăng êm đềm thơ mộng của vùng Santa Lucia thuộc miền Nam nước Ý. Bài hát gồm 2 đoạn: Đoạn 1: Biển rộng ... mỉm cười với ta. Đoạn 2: Sóng ru ... Santa Lucia.
1
Nghe nhạc và vận động theo nhịp điệu bài Santa Lucia
1
Học hát
Tập hát từng câu kết hợp vỗ tay theo phách
2
Hát theo các hình thức
Nối tiếp: Nhóm 1: Biển rộng ... trăng thanh. Nhóm 2: Thuyền lướt... gió lên. Hoà giọng: Sóng ru ... lướt êm. Hát lên... Santa Lucia.
Lĩnh xướng: Lĩnh xướng 1: Nhìn về ... quê ta. Lĩnh xướng 2: Từng áng ... với ta.
3
Hát kết hợp nhạc cụ gõ đệm
Lí thuyết âm nhạc
Một số kí hiệu, thuật ngữ về nhịp độ và sắc thái cường độ
1
Nghe và cảm nhận trích đoạn tác phẩm
In a Persian Market (Phiên chợ Ba Tư)
(Trích)
Allegretto (Hơi nhanh)
Albert W. Ketèlbey
1
Tìm hiểu một số kí hiệu, thuật ngữ về nhịp độ và sắc thái cường độ
a. Thuật ngữ chỉ nhịp độ
Nhịp độ thường được ghi ở phía trên khuông nhạc, đầu bản nhạc bằng tiếng Ý hoặc tiếng Latin. Ở Việt Nam, các nhạc sĩ thường sử dụng tiếng Việt để chỉ nhịp độ.
Thuật ngữ chỉ nhịp độ được chia thành ba nhóm chính: Nhịp độ chậm | Lento (Rất chậm) | Adagio (Chậm) | Andante (Hơi chậm) Nhịp độ trung bình | Andantino (Thong thả) | Moderato (Vừa phải) | Allegretto (Hơi nhanh) Nhịp độ nhanh | Allegro (Nhanh) | Vivace (Nhanh, nhộn nhịp) | Presto (Rất nhanh, hối hả)
b. Một số thuật ngữ, kí hiệu chỉ sắc thái cường độ
Là những từ hoặc kí hiệu được ghi phía dưới khuông nhạc để chỉ độ mạnh – nhẹ của âm thanh. Ở nhiều bản nhạc đàn, độ mạnh – nhẹ được quy định cho từng đoạn nhạc hoặc nốt nhạc.
Một số từ, kí hiệu chỉ sắc thái cường độ thường dùng:
KÍ HIỆU | THUẬT NGỮ | Ý NGHĨA p | piano | Nhỏ, nhẹ mp | mezzo piano | Nhỏ vừa, nhẹ vừa mf | mezzo forte | To vừa, mạnh vừa f | forte | To, mạnh | crescendo | To dần, mạnh dần | decrescendo | Nhỏ dần, nhẹ dần | accent | Nốt nhạc được nhấn mạnh
2
Tìm những bản nhạc có sử dụng các kí hiệu, thuật ngữ trên và cho biết ý nghĩa
Nhạc cụ
1
Thực hành bấm nốt Rê 1
Recorder
Tay trái: các ngón bấm kín hết từ lỗ 0 đến lỗ 3. Tay phải: ngón trỏ bấm lỗ 4, ngón giữa bấm lỗ 5, ngón áp út bấm lỗ 6.
2
Luyện tập
Five hundred miles (Năm trăm dặm)
Nhạc nước ngoài
1
Thực hành kĩ thuật luyến âm
Cầu trượt
Tìm hiểu một số kí hiệu, thuật ngữ về nhịp độ và sắc thái cường độ
Thuật ngữ chỉ nhịp độ
Thuật ngữ chỉ nhịp độ được chia thành ba nhóm chính:
Một số thuật ngữ, kí hiệu chỉ sắc thái cường độ
Recorder
- Tay trái: các ngón bấm kín hết từ lỗ 0 đến lỗ 3.
- Tay phải: ngón trỏ bấm lỗ 4, ngón giữa bấm lỗ 5, ngón áp út bấm lỗ 6.
Nhạc nước ngoài
[Musical notation for Five hundred miles]
Nhạc nước ngoài
[Musical notation for Cầu trượt with fingerings 5 1 5, 2 3, 4 2 3, 6, 3 2 1]
Thường thức âm nhạc
Giới thiệu đàn cello và contrabass
1
Nghe âm thanh của các nhạc cụ cello và contrabass
Hai cây đàn cello (violoncelle) và contrabass đều thuộc bộ dây của dàn nhạc giao hưởng. Hai nhạc cụ này giống nhau về cấu tạo, hình dáng và cùng dùng cây vĩ để tạo ra âm thanh nhưng khác nhau về kích thước, âm vực. Cả cello và contrabass đều có thể độc tấu hoặc hoà tấu cùng dàn nhạc.
1
Tìm hiểu cây đàn cello
Cello có kích thước lớn hơn violin. Âm sắc của nhạc cụ này gần với giọng nam nên phù hợp với diễn tấu bè trầm, khi kết hợp với các nhạc cụ khác sẽ tạo nên âm lượng đầy đặn cho dàn nhạc.
2
Tìm hiểu cây đàn contrabass
Contrabass là cây đàn có kích thước lớn nhất, âm thanh trầm nhất trong các nhạc cụ dây. Contrabass chủ yếu giữ trầm cho cả dàn nhạc. Ngoài ra, cây đàn còn thể hiện tốt những giai điệu chậm rãi, nghiêm trang hoặc có màu sắc kịch tính.
?
Nêu những đặc điểm giống và khác nhau của hai cây đàn cello và contrabass.
Sưu tầm bản nhạc được biểu diễn bằng đàn cello để chia sẻ với bạn.
Vận dụng - sáng tạo
1
Hãy nói đúng ý nghĩa của các kí hiệu, thuật ngữ đã học
2
Biểu diễn bài hát Santa Lucia theo hình thức tự chọn
3
Hãy chơi nhạc cụ và đọc tên các nốt nhạc theo nhóm với nét nhạc dưới đây
Âm nhạc là ngôn ngữ chung của nhân loại
(Henry Wadsworth Longfellow)
Xem bản PDF nguyên trang sách: Âm nhạc 7 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 45–52).