Yêu cầu cần đạt

  • Nhận biết và phân biệt được các loại thông tin chính trên trang web: văn bản, hình ảnh, âm thanh và siêu liên kết.
  • Giải thích được sơ lược tác hại khi trẻ em cố tình truy cập vào những trang web không phù hợp lứa tuổi và không nên xem.

Thuật ngữ: Trên trang web thường có các loại thông tin: Văn bản, hình ảnh, âm thanh, video và siêu liên kết. · Em không nên xem các trang web không phù hợp lứa tuổi vì có nguy cơ suy nghĩ lệch lạc, bị lừa đảo, dụ dỗ, bắt nạt và lãng phí thời gian.

Sau bài này em sẽ:

KHỞI ĐỘNG

Hãy kể lại những gì em đã xem trên Internet. Những nội dung đó thuộc dạng thông tin nào?

HOẠT ĐỘNG 1

Thông tin trên trang web
Em hãy quan sát trang web ở Hình 7 và cho biết các vị trí được đánh số thể hiện thông tin thuộc dạng nào?

Hình 7. Thông tin trên trang web. Trang web hiển thị video, hình ảnh và văn bản về Tết Trung thu, với các phần được đánh số 01, 02, 03.

Em đã biết ba dạng thông tin thường gặp là chữ, hình ảnh và âm thanh. Trên trang web, thông tin được thể hiện rất đa dạng, có thể là kết hợp của các dạng thông tin trên như video. Các loại thông tin phổ biến trên trang web gồm: văn bản, hình ảnh, video,...

Trên trang web, còn có những vị trí mà khi con trỏ chuột ở vị trí đó sẽ có hình [icon]. Đó là những vị trí chứa siêu liên kết. Khi nháy chuột vào đó thì sẽ mở một trang web khác hoặc di chuyển đến một vị trí khác.

Văn bản chứa các loại thông tin văn bản, hình ảnh, âm thanh, video và siêu liên kết gọi là siêu văn bản. Trang web là siêu văn bản.

1. Trên trang web có các loại thông tin nào?
A. Chỉ có thông tin là văn bản và hình ảnh.
B. Chỉ có thông tin là hình ảnh và âm thanh.
C. Chỉ có thông tin là video.
D. Có các thông tin là văn bản, hình ảnh, âm thanh, video và siêu liên kết.

2. Sau đây là hình ảnh khi đưa con trỏ chuột đến một số vị trí trên trang web, em hãy cho biết mục nào có chứa siêu liên kết?
A. Trăng ơi!
B. Trăng ơi!
C. Trăng ơi!

Hình/bảng: Hình ảnh con trỏ chuột trên trang web. A. Con trỏ chuột trên chữ 'Trăng ơi!'. B. Con trỏ chuột trên hình ảnh. C. Con trỏ chuột trên chữ 'Trăng ơi!'

2. Tác hại khi truy cập vào trang web không phù hợp

HOẠT ĐỘNG 2

An gặp rắc rối gì?
Trong khi truy cập Internet, bạn An vô tình vào một trang web trò chuyện không phù hợp. Em hãy quan sát Hình 8 và cho biết bạn An đã gặp rắc rối gì?

Hình 8. Tình huống An gặp phải. Hình ảnh một cô bé đang nhìn vào màn hình máy tính với vẻ mặt lo lắng, xung quanh màn hình có các từ ngữ tiêu cực như 'Ngốc nghếch', 'Đáng ghét', 'Hư hỏng', 'Xấu xí'.

Em đã biết trên Internet không phải thông tin nào cũng phù hợp với các em, có những thông tin em chưa thể hiểu hết, có những thông tin độc hại như trò chơi bạo lực, phim ảnh có nội dung xấu,... Em không nên xem các thông tin đó, nếu cố tình xem em có thể gặp một số tác hại sau:

Có những suy nghĩ tiêu cực và lệch lạc: Xem thông tin không phù hợp với lứa tuổi khiến các em không hiểu hết hoặc hiểu một cách lệch lạc ảnh hưởng đến suy nghĩ và nhận thức của các em.

Bị lừa đảo, dụ dỗ, bắt nạt: Kẻ xấu có thể gửi các tin nhắn mạo danh, nặc danh qua các trang web để đe doạ và làm tổn thương em hoặc dụ dỗ em làm điều xấu.

Lãng phí thời gian: Cố tình truy cập vào những trang web không phù hợp lứa tuổi và không nên xem, em bị mất đi thời gian quý báu cho học tập và những hoạt động bổ ích khác.

Hình 9. Kẻ xấu dụ dỗ. Hình ảnh một cậu bé đang nhìn vào máy tính bảng, phía sau có một bóng người mờ ám đang dụ dỗ.

Nếu cố tình truy cập vào trang web không phù hợp và không nên xem, em có thể gặp những tác hại gì?
A. Em có thể bị dụ dỗ, hướng dẫn làm theo những việc không đúng.
B. Máy tính của em có thể bị hỏng.
C. Em có thể bị bắt nạt, đe doạ trên mạng.
D. Em bị lãng phí thời gian.

LUYỆN TẬP

1. Sau đây là hình ảnh khi con trỏ chuột di chuyển đến một số vị trí trên trang web mà bạn An đang xem. Em hãy cho biết những vị trí nào có chứa siêu liên kết?
2. Em hãy ghép mỗi hình ảnh cắt từ trang web với loại thông tin cho phù hợp.
Hình ảnh cắt từ trang web
1) [Video player screenshot]
2) [Image of children]
3) [Image of children]
4) [Text block]
Loại thông tin
a) Văn bản
b) Hình ảnh
c) Video
d) Âm thanh
3. Em hãy kể các tác hại khi cố tình xem thông tin trên trang web không phù hợp với lứa tuổi.

Hình/bảng: Hình ảnh con trỏ chuột trên trang web. A. Con trỏ chuột trên chữ 'Tết Trung thu'. B. Con trỏ chuột trên chữ 'Tết Thiếu nhi'. C. Con trỏ chuột trên hình ảnh. D. Con trỏ chuột trên hình ảnh.

VẬN DỤNG

Tại sao em cần sự đồng hành của người lớn khi truy cập Internet?

  • Có những suy nghĩ tiêu cực và lệch lạc:

Xem thông tin không phù hợp với lứa tuổi khiến các em không hiểu hết hoặc hiểu một cách lệch lạc ảnh hưởng đến suy nghĩ và nhận thức của các em.

  • Bị lừa đảo, dụ dỗ, bắt nạt: Kẻ xấu có thể gửi các tin nhắn mạo danh, nặc danh qua các trang web để đe doạ và làm tổn thương em hoặc dụ dỗ em làm điều xấu.
  • Lãng phí thời gian: Cố tình truy cập vào những trang web không phù hợp lứa tuổi và không nên xem, em bị mất đi thời gian quý báu cho học tập và những hoạt động bổ ích khác.
Hình 9.. An illustration of a person sitting at a desk, looking at a laptop, with a thought bubble showing a 'bad guy' character. The laptop screen shows a website with a 'bad guy' character.

Luyện tập

1.

Sau đây là hình ảnh khi con trỏ chuột di chuyển đến một số vị trí trên trang web mà bạn An đang xem. Em hãy cho biết những vị trí nào có chứa siêu liên kết?
A. Tết Trung thu
B. Tết Thiếu nhi
C.
D.

Hình/bảng: Four images (A, B, C, D) showing a mouse cursor hovering over different parts of a webpage. Image A shows the cursor over 'Tết Trung thu'. Image B shows the cursor over 'Tết Thiếu nhi'. Image C shows the cursor over a plus sign on a map. Image D shows the cursor over a play button on a video.

2.

Em hãy ghép mỗi hình ảnh cắt từ trang web với loại thông tin cho phù hợp.

Hình/bảng: A table with two columns: 'Hình ảnh cắt từ trang web' and 'Loại thông tin'. The 'Hình ảnh cắt từ trang web' column has four numbered images: 1) a video player, 2) a group of people, 3) a text block, 4) a speaker icon. The 'Loại thông tin' column has four lettered options: a) Văn bản, b) Hình ảnh, c) Video, d) Âm thanh.

3.

Em hãy kể các tác hại khi cố tình xem thông tin trên trang web không phù hợp với lứa tuổi.

Vận dụng

Tại sao em cần sự đồng hành của người lớn khi truy cập Internet?

Xem bản PDF nguyên trang sách: Tin học 4 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 14–17).