Mục tiêu, yêu cầu cần đạt

Thực hiện đúng chiến thuật tấn công đội hình 2-4.

Vận dụng được chiến thuật tấn công đội hình 2 – 4 vào tập luyện và đấu tập.

Thể hiện sự phát triển thể lực, khả năng và sự đam mê thể thao; đạt tiêu chuẩn đánh giá thể lực học sinh theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Mở đầu

Khởi động

Khởi động chung

Xoay các khớp.

  • Các động tác căng cơ.

Khởi động chuyên môn

Ném bóng nảy lên bằng hai tay qua lại (H.1a).

Đập bóng xuống sân qua lại (H.1b).

Hình 1.. Ném bóng nảy lên qua lại (a) và Đập bóng xuống sân qua lại (b)

Trò chơi hỗ trợ khởi động

Chuyền bóng tiếp sức

Mục đích: Hỗ trợ khởi động.

Dụng cụ: Còi, bóng chuyền.

Cách thực hiện: Chia số người chơi thành 2 – 4 đội đều nhau, xếp theo hàng dọc đứng sau vạch cuối sân, mỗi người đứng đầu hàng giữ một quả bóng. Khi có hiệu lệnh, người chơi ở vị trí đầu hàng tự chuyền bóng cao tay liên tục và di chuyển đến vạch 3 m, sau đó chuyền bóng cho người người kế tiếp của đội mình để tiếp tục thực hiện di chuyển chuyền bóng. Đội nào hoàn thành nhanh nhất là đội chiến thắng (H.2). Trong quá trình di chuyển chuyển bóng, nếu làm bóng rơi xuống đất người chuyền bóng phải nhặt bóng và trở lại vị trí xuất phát để tiếp tục.

Hình 2.. Sơ đồ trò chơi Chuyền bóng tiếp sức

Kiến thức mới

Chiến thuật bóng chuyền là những biện pháp được tổ chức có mục đích của toàn đội, nhóm hoặc từng cá nhân nhằm ghi điểm trong các pha bóng.

Chiến thuật tấn công người chuyền hai ở hàng trên còn được gọi là đội hình tấn công 2 – 4. Điều này có nghĩa là trong 6 người ở trên sân có 2 người làm nhiệm vụ chuyển hai và 4 người làm nhiệm vụ đập bóng tấn công. Đây là đội hình tấn công đơn giản, thường được vận dụng trong thi đấu cho người mới tham gia tập luyện môn Bóng chuyền.

Ở đội hình tấn công này, hai vận động viên làm nhiệm vụ chuyền hai được xếp ở hai vị trí đối nhau để đảm bảo cho tuyến hàng trên sẽ luôn có một người tập làm nhiệm vụ chuyền bóng cho 2 người còn lại đập bóng tấn công. Khi người chuyền hai ở hàng trên sẽ di chuyển về vị trí số 3 để làm nhiệm vụ chuyền bóng tấn công cho đồng đội ở hàng trên đập bóng (H.3).

Hình 3.. Sơ đồ chiến thuật tấn công

Vận dụng chiến thuật khi đối phương đang giữ quyền phát bóng

Nếu người chuyển hai đang ở vị trí số 2 sẽ có sự thay đổi vị trí giữa người chuyền hai và người đập đứng vị trí số 3. Người chuyền hai đứng gần lưới sát đường biên dọc bên phải sẽ di chuyển về giữa số 3. Người đập ở vị trí số 3 đứng xa lưới hơi lệch về đường biên dọc bên phải sẽ di chuyển ra biên để tấn công tại vị trí số 2 (H.4).

Hình 4.. Sơ đồ chiến thuật khi đối phương đang giữ quyền phát bóng, người chuyền hai ở vị trí số 2

Nếu người chuyền hai đang ở vị trí số 4 sẽ có sự thay đổi vị trí giữa người chuyền hai và người đập đứng vị trí số 3. Người chuyển hai đứng gần lưới sát đường biên dọc bên trái sẽ di chuyển về giữa số 3. Người đập ở vị trí số 3 đứng xa lưới, hơi lệch về đường biên dọc bên trái sẽ di chuyển ra biên để tấn công tại vị trí số 4 (H.5).

Hình 5.. Sơ đồ chiến thuật khi đối phương đang giữ quyền phát bóng, người chuyền hai ở vị trí số 4

Vận dụng chiến thuật khi đội của mình đang giữ quyền phát bóng

Khi đồng đội của mình thực hiện phát bóng, việc thay đổi vị trí chắn bóng của 3 người tập hàng trên phụ thuộc vào đội hình tấn công của đối phương và hệ thống chiến thuật phản công của đội mình. Thông thường, người chuyển hai sẽ di chuyển về vị trí số 3 làm nhiệm vụ phòng thủ chắn bóng và chuẩn bị chuyền bóng phản công.

  • Lưu ý khi thực hiện chiến thuật tấn công đội hình tấn công 2 – 4:

+ Khi đối phương phát bóng, người chuyền hai sẽ đứng gần lưới và di chuyển nhanh đến vị trí thích hợp, còn 2 người tập đập bóng hàng trên sẽ đứng xa lưới sau vạch 3 m đỡ quả phát bóng, đồng thời nếu có sự chuyển đổi vị trí thì cũng sẽ di chuyển ngang đến vị trí thích hợp nhất.

+ Các hoạt động phòng thủ đỡ bước một của các người tập khác (đỡ phát bóng, đỡ đập bóng, cứu bóng,...) đều phải cố gắng đưa bóng về vị trí số 3 để thuận lợi cho người chuyền hai làm nhiệm vụ chuyền bóng cho đồng đội tấn công.

Luyện tập

Nội dung tập luyện

Bài tập vận dụng chiến thuật tấn công đội hình tấn công 2 – 4

Bài tập 1: Di chuyển, xoay vòng, mô phỏng đội hình đỡ phát bóng khi người chuyền hai ở vị trí số 2, 3, 4.

Bài tập 2:

Đập bóng ở vị trí số 4 và số 2 Người chỉ huy đứng ở vị trí số 6 tung bóng cho người chuyền hai ở vị trí số 3 lần lượt chuyền bóng cao tay ra vị trí số 4 và số 2 cho đồng đội đập bóng (H.6).

Hình 6.. Sơ đồ bài tập Đập bóng ở vị trí số 4 và số 2

Bài tập 3:

Chuyền hai chuyền bóng tấn công ở vị trí số 3 Người chỉ huy đứng ở sau vạch 3 m bên kia lưới, phát bóng thấp tay vào các vị trí của người tập bên này sân, người tập đỡ bóng hướng về vị trí số 3 của người chuyển hai, người này lần lượt chuyền bóng cho đồng đội ở vị trí số 4 và số 2 đập bóng (H.7). Từ vị trí số 2 hoặc 4, người chuyển hai di chuyển về vị trí số 3 thực hiện chuyền bóng tấn công.

Hình 7.. Sơ đồ bài tập Chuyền hai chuyền bóng tấn công ở vị trí số 3

Bài tập 4:

Từ vị trí số 2, chuyền hai di chuyển về vị trí số 3 thực hiện chuyền bóng tấn công Người chỉ huy đứng ở sau vạch 3 m bên kia lưới, phát bóng thấp tay vào các vị trí của người tập bên này sân. Ngay sau khi bóng được phát, người chuyền hai nhanh chóng di chuyển từ vị trí số 2 vào vị trí số 3 để chuẩn bị chuyền bóng. Những người còn lại đỡ quả phát bóng hướng về vị trí số 3 của người chuyền hai di chuyển đến, người chuyển hai lần lượt chuyền bóng cho đồng đội ở vị trí số 4 và số 2 (người ở vị trí số 3 chuyển sang) đập bóng (H.8).

Hình 8.. Sơ đồ bài tập Chuyền hai di chuyển chuyển bóng tấn công từ vị trí số 2

Bài tập 5:

Từ vị trí số 4, chuyền hai di chuyển về vị trí số 3 thực hiện chuyền bóng tấn công Người chỉ huy đứng ở sau vạch 3 m bên kia lưới, phát bóng thấp tay vào các vị trí của người tập bên này sân. Ngay sau khi bóng được phát, người chuyền hai nhanh chóng di chuyển từ vị trí số 4 vào vị trí số 3 để chuẩn bị chuyền bóng. Những người còn lại đỡ quả phát bóng hướng về vị trí số 3 của người chuyền hai di chuyển đến, người chuyển hai lần lượt chuyền bóng cho đồng đội ở vị trí số 4 (người ở vị trí số 3 chuyển sang) và số 2 đập bóng (H.9).

Hình 9.. Sơ đồ bài tập Chuyền hai di chuyển chuyền bóng tấn công từ vị trí số 4

Bài tập 6:

Xoay vòng đổi vị trí, phối hợp tấn công Người chỉ huy đứng ở sau vạch cuối sân bên kia lưới, phát bóng thấp tay vào các vị trí của người tập bên này sân, người tập đỡ bóng hướng về người chuyền hai ở vị trí số 3, người chuyền hai lần lượt chuyền bóng cho đồng đội ở vị trí số 4 và số 2 đập bóng. Thực hiện một số lần theo quy định, sau đó xoay vòng đổi vị trí trên sân (H.10).

Hình 10.. Sơ đồ bài tập Xoay vòng đổi vị trí, phối hợp tấn công

Hình thức luyện tập

Hình thức luyện tập theo nhóm

Giáo viên phân công và hướng dẫn các nhóm thực hiện luân phiên các bài tập 1, 2, 3, 4, 5, 6.

Trò chơi phát triển thể lực

LÒ CÒ TIẾP SỨC Mục đích: Phát triển thể lực. Dụng cụ: Còi. Cách thực hiện: Người chỉ huy chia số người chơi thành 2 – 4 đội đều nhau, xếp hàng dọc đứng sau vạch cuối sân. Khi có hiệu lệnh, những người đứng đầu hàng nhảy lò cò đến vạch 3 m rồi quay lại đổi chân, nhảy lò cò về chạm tay đồng đội kế tiếp để tiếp tục thực hiện động tác. Đội nào hoàn thành nhanh nhất là đội chiến thắng (H.11).

Hình 11.. Sơ đồ trò chơi Lò cò tiếp sức

Vận dụng

1.

Khi thực hiện chiến thuật tấn công 2 – 4, vì sao người chuyền hai thường di chuyển vào vị trí số 3 để chuyền bóng?

2.

Vì sao trong đội hình chiến thuật tấn công 2 – 4, hai người làm nhiệm vụ chuyển hai được xếp đối xứng nhau?

3.

Vận dụng chiến thuật tấn công đội hình 2 – 4 để đấu tập, vui chơi và rèn luyện sức khoẻ hằng ngày.

Xem bản PDF nguyên trang sách: Giáo dục thể chất 11 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 37–44).