Yêu cầu cần đạt
- Hát: Hát đúng giai điệu, lời ca bài hát Bác Hồ – Người cho em tất cả. Biết thể hiện bài hát bằng các hình thức khác nhau.
- Nghe nhạc: Nghe và cảm nhận giai điệu, sắc thái, nội dung bài hát Việt Nam quê hương tôi.
- Thường thức âm nhạc: Nêu được đôi nét về bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng.
- Nhạc cụ: Thực hiện được mẫu âm và ứng dụng đệm trích đoạn bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng.
Chủ đề 8
Hát
Bác Hồ – Người cho em tất cả
Hồn nhiên - Trong sáng
Nhạc: Hoàng Long - Hoàng Lân
Lời: Phòng thơ Phong Thu
Cho ánh nắng ban mai là những sớm bình minh. Cho những đêm trăng
đẹp là chị Hằng tươi xinh. Cây cho trái và cho hoa,
sông cho tôm và cho cá, đồng ruộng cho bông lúa chim tặng
lời reo ca. Anh bộ đội đến nhà, cho em lòng dũng cảm.
Cô giáo cho bài giảng yêu xóm làng thiết tha. Cùng em vượt đường
xa xôi là chiếc khăn quàng thắm trời. Cho em tất
cả, Người mang cho em cuộc đời mới tươi sáng đầy ước mơ.
Người cho em tất cả là Bác Hồ Chí Minh.
Bác Hồ – Người cho em tất cả là một bài hát có giai điệu nhịp nhàng, trong sáng, lời ca chứa đựng cảm xúc hồn nhiên của trẻ thơ trước khung cảnh thiên nhiên tươi đẹp và tình cảm xóm làng thân thương. Bài hát bày tỏ lòng biết ơn của thiếu nhi với Bác Hồ, người đã đem lại ánh sáng, ước mơ và cuộc đời tự do, hạnh phúc cho nhân dân Việt Nam. Bài hát chia thành 2 đoạn:
Đoạn 1: Cho ánh nắng ... thiết tha.
Đoạn 2: Cùng em vượt đường xa ... là Bác Hồ Chí Minh.
1
Hãy hát 1 câu trong ca khúc viết về Bác Hồ mà em biết
Học hát
Tập hát từng câu kết hợp vỗ tay theo nhịp
Hình/bảng: Music score with lyrics for practicing singing and clapping to the beat.
Cho ánh nắng ban mai là những sớm bình minh..
2
Hát theo các hình thức
Nối tiếp:
Nhóm 1: Câu 1: Cho ánh nắng ... chị Hằng tươi xinh
Câu 3: Anh bộ đội ... dũng cảm
Nhóm 2: Câu 2: Cây cho trái và cho hoa reo ca
Câu 4: Cô giáo cho ... thiết tha
Hoà giọng: Cùng em vượt đường xa ... là Bác Hồ Chí Minh
3
Sau khi học hát, em ấn tượng với hình ảnh nào? Hãy ghi lại những cảm xúc của mình
Nghe nhạc
1
Nghe bài hát Việt Nam quê hương tôi
Việt Nam quê hương tôi
(Trích)
Khoan thai - Tha thiết
Nhạc và lời: Đỗ Nhuận
Bạn ơi hãy đến quê hương chúng tôi. Ngắm mặt biển xanh xa tít chân
trời. Nghe sóng vỗ dạt dào biển cả. Vút phi lao gió thổi trên bờ.
Buồm vươn cánh vượt sóng ra ngoài khơi. Trong nắng hồng bừng lên sáng ngời...
2
Chia sẻ với bạn cảm nhận của em sau khi nghe bài hát
Thường thức âm nhạc
1
Tìm hiểu bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng
Như có Bác trong ngày đại thắng
Nhanh - Phấn khởi
Nhạc và lời: Phạm Tuyên
Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng. Lời Bác
nay đã thành chiến thắng huy hoàng. Ba mươi năm đầu tranh giành toàn vẹn non
sông. Ba mươi năm dân chủ cộng hoà kháng chiến đã thành công. Việt
Nam! Hồ Chí Minh. Việt Nam! Hồ Chí Minh. Việt... ...Nam! Hồ Chí Minh.
Bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng là sáng tác của nhạc sĩ Phạm Tuyên với tính chất nhanh, vui – phấn khởi; giai điệu và lời ca của bài hát mang âm hưởng sôi nổi, tự hào, ngợi ca hình ảnh Bác Hồ – vị lãnh tụ kính yêu gắn với 30 năm trường kì kháng chiến và kết thúc bằng chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử ngày 30 tháng 4 năm 1975 của đất nước. Bài hát đã đi cùng năm tháng và sống mãi trong tâm trí mỗi người dân Việt Nam.
Nhạc sĩ Phạm Tuyên sinh năm 1930, quê ở Hải Dương. Ông là nhạc sĩ nổi tiếng có nhiều đóng góp cho nền âm nhạc Việt Nam.
Nhạc sĩ Phạm Tuyên bắt đầu sáng tác từ những năm 1950. Trong hơn nửa thế kỉ qua, ông đã có rất nhiều bài hát được công chúng yêu thích như: Chiếc đèn ông sao, Khúc hát ru của người mẹ trẻ, Cánh én tuổi thơ,...
Năm 2012, ông được Nhà nước trao tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học – Nghệ thuật.
2
Kể chuyện âm nhạc
Âm vang một khúc khải hoàn ca
“Tôi viết ca khúc với tình cảm của một người dân đã qua hai cuộc chiến tranh và luôn mong mỏi ngày giải phóng. Cho nên nếu ngày giải phóng đến rồi thì đây là một tiếng reo vui"... Đó là những lời tâm sự của nhạc sĩ Phạm Tuyên khi nói về nguồn cảm hứng sáng tác ca khúc Như có Bác trong ngày đại thắng. Hồi tưởng về những kỉ niệm gắn liền với sự ra đời của ca khúc đặc biệt này, ông xúc động kể lại bầu không khí hân hoan chờ đợi chiến thắng vinh quang của cả dân tộc vào những ngày cuối tháng 4 năm 1975. Ngày vui đại thắng càng đến gần, nhân dân cả nước càng nghẹn ngào hướng về Bác Hồ – vị Cha già kính yêu của gần 50 triệu người Việt Nam. Bác đã đi xa nhưng chiến thắng này vẫn luôn ghi dấu công lao vĩ đại của Người.
Đêm ngày 28/4/1975, phi đội Quyết Thắng ném bom sân bay Tân Sơn Nhất, giành thắng lợi lịch sử cho Không quân nhân dân Việt Nam. Tin tức báo hiệu cho ngày toàn thắng ấy khiến cả nước rộn ràng vui mừng. Hoà chung với niềm phấn chấn của dân tộc, nhạc sĩ Phạm Tuyên đã đặt bút viết bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng và hoàn thành chỉ trong vòng hai giờ đồng hồ. Ông kể rằng: "Chưa bao giờ tôi viết nhanh, lại viết trong nghẹn ngào, xúc động đến tột độ như lần ấy".
Đến ngày 30/4/1975, khi miền Nam được giải phóng, lá cờ Tổ quốc tung bay trên Dinh Độc Lập cũng là lúc bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng được vang lên. Theo lời của nhạc sĩ Phạm Tuyên, bài hát vừa là một tiếng reo vui đưa tin chiến thắng lan toả khắp đất nước và trên cả thế giới, vừa là một giai điệu thiêng liêng khiến mọi người rưng rưng nước mắt. Ca khúc ngắn gọn và giai điệu dễ nhớ ấy chứa đựng niềm hạnh phúc lớn lao trước một dấu mốc của lịch sử và cả nỗi bồi hồi nhớ thương vị lãnh tụ Hồ Chí Minh vẫn luôn sống mãi trong trái tim mỗi người dân đất Việt. Giá trị thiêng liêng đó khiến bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng không chỉ trở thành khúc khải hoàn ca của một chiến thắng vĩ đại, mà còn là những tiếng ca tái hiện bầu không khí của cả một thời đại. Gần nửa thế kỉ sau, giai điệu bài hát vẫn tha thiết, hân hoan, lan toả mạnh mẽ trong tâm hồn nhân dân Việt Nam.
Ngọc Trâm (ghi theo lời kể của nhạc sĩ Phạm Tuyên)
Kể tên những sáng tác tiêu biểu của nhạc sĩ Phạm Tuyên.
Nhạc sĩ đã được Nhà nước trao tặng giải thưởng gì?
Nhạc sĩ Phạm Tuyên sáng tác bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng trong hoàn cảnh nào?
- Các em hãy cùng hát vang bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng.
Nhạc cụ
1
Luyện mẫu âm
Hình/bảng: Music score for practicing a melodic pattern. Images of a recorder and a keyboard.
2
Thực hành đệm trích đoạn bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng
Như có Bác trong ngày đại thắng
Sáng tác: Phạm Tuyên
Phối âm: Minh Chính
Việt Nam! Hồ Chí Minh. Việt Nam! Hồ Chí Minh. Việt
Nam! Hồ Chí Minh. Việt Nam! Hồ Chí Minh.
Vận dụng - sáng tạo
1
Giải ô chữ để tìm ra từ khoá theo gợi ý dưới đây:
- Số 1: Có 8 ô chữ, tên tác giả viết thơ cho lời bài hát Bác Hồ – Người cho em tất cả.
- Số 2: Có 8 ô chữ, nhịp 2/4 là nhịp có mấy phách trong một ô nhịp?
- Số 3: Có 6 ô chữ, những người sáng tác ra ca khúc hoặc bản nhạc được gọi là gì?
- Số 4: Có 20 ô chữ, tên bài hát được học trong Chủ đề 8.
- Số 5: Có 25 ô chữ, bài hát được vang lên trong ngày giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
- Số 6: Có 9 ô chữ, tên nhạc sĩ sáng tác bài hát Tuổi trẻ thế hệ Bác Hồ.
- Số 7: Có 11 ô chữ, tên một bài hát nổi tiếng của nhạc sĩ Phạm Tuyên, thơ Diệp Minh Tuyền.
- Số 8: Có 15 ô chữ, tên một bài hát nổi tiếng của nhạc sĩ Phạm Tuyên nói về sự quyết tâm tiến lên phía trước của những đoàn viên.
- Số 9: Có 17 ô chữ, tên tác giả của bài hát Bác Hồ – Người cho em tất cả.
2
Đệm trích đoạn bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng bằng nhạc cụ giai điệu theo mẫu âm đã luyện tập
3
Biểu diễn bài hát Bác Hồ – Người cho em tất cả kết hợp vận động phụ hoạ hoặc thể hiện theo ý tưởng sáng tạo
Qua chủ đề “Bác Hồ với thiếu nhi", chúng ta hãy luôn tích cực học tập và làm theo tấm gương sáng của Người.
Luyện mẫu âm
Thực hành đệm trích đoạn bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng
Giải ô chữ để tìm ra từ khoá theo gợi ý dưới đây:
Số 1: Có 8 ô chữ, tên tác giả viết thơ cho lời bài hát Bác Hồ – Người cho em tất cả.
Số 2: Có 8 ô chữ, nhịp là nhịp có mấy phách trong một ô nhịp?
Số 3: Có 6 ô chữ, những người sáng tác ra ca khúc hoặc bản nhạc được gọi là gì?
Số 4: Có 20 ô chữ, tên bài hát được học trong Chủ đề 8.
- Số 5: Có 25 ô chữ, bài hát được vang lên trong ngày giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
Số 6: Có 9 ô chữ, tên nhạc sĩ sáng tác bài hát Tuổi trẻ thế hệ Bác Hồ.
Số 7: Có 11 ô chữ, tên một bài hát nổi tiếng của nhạc sĩ Phạm Tuyên, thơ Diệp Minh Tuyền.
Số 8: Có 15 ô chữ, tên một bài hát nổi tiếng của nhạc sĩ Phạm Tuyên nói về sự quyết tâm tiến lên phía trước của những đoàn viên.
Số 9: Có 17 ô chữ, tên tác giả của bài hát Bác Hồ – Người cho em tất cả.
Đệm trích đoạn bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng bằng nhạc cụ giai điệu theo mẫu âm đã luyện tập
Biểu diễn bài hát Bác Hồ – Người cho em tất cả kết hợp vận động phụ hoạ hoặc thể hiện theo ý tưởng sáng tạo
Qua chủ đề “Bác Hỏ với thiếu nhỉ", chúng ta hãy luôn tích cực học tập và làm theo tấm gương sáng của Người.
Ôn tập
1. Hát
Mưa rơi
Chỉ có một trên đời
Hãy để mặt trời luôn chiếu sáng
Bác Hồ – Người cho em tất cả
2. Nghe nhạc
Hoà tấu nhạc cụ dân tộc bài Mừng hội hoa bông
Bài hát Auld Lang Syne
Bài hát Việt Nam quê hương tôi
3. Đọc nhạc
Bài đọc nhạc số 3
Bài đọc nhạc số 4
Bài đọc nhạc số 5
4. Nhạc cụ
Nhạc cụ tiết tấu
Nhạc cụ giai điệu (đã chọn)
5. Lí thuyết âm nhạc
Cung và nửa cung
- Các bậc chuyển hoá, dấu hoá
6. Thường thức âm nhạc
Nhạc cụ dân tộc
Nhạc sĩ Johannes Brahms và tác phẩm Lullaby
Bài hát Như có Bác trong ngày đại thắng
Xem bản PDF nguyên trang sách: Âm nhạc 6 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 59–66).