Yêu cầu cần đạt
- Biết xác định tiết điệu trên nhịp và .
- Biết cách đặt hợp âm cho bản nhạc.
- Biết sử dụng đàn guitar đề đệm hát.
Thuật ngữ: Đô trưởng (C) · Mi trưởng (E) · Pha trưởng (F) · Rê thứ (Dm) · Mi thứ (Em) · La thứ (Am) · La thứ (Am) · Rê thứ (Dm) · Mi thứ (Em) · Pha trưởng (F) · Đô trưởng (C) · Son trưởng (G) · Mi trưởng (E) · La bảy $(A^{7})$ · Si bảy $(B^{7})$ · Rê bảy $(D^{7})$
Dựa trên những kiến thức đã được học, áp dụng chơi các chồng âm sau:
Vừa phải
Xem và nghe một video dùng tiết điệu Slow đệm hát, chỉ ra sự khác nhau về cách bấm và gảy so với các tiết điệu đã được học.
1. Tiết điệu Slow trên nhịp ${}_{8}^{6}$ và ${}_{4}^{4}$
Điệu Slow thường được sử dụng để đệm cho các ca khúc có tính chất nhẹ nhàng, chậm rãi, được viết ở nhịp và .
Đối với đàn guitar, điệu Slow có nhiều cách thể hiện khác nhau. Âm hình đặc trưng nhất là các âm hình rải hợp âm ở loại nhịp và .
Âm hình cơ bản của tiết điệu Slow trên nhịp .
Âm hình cơ bản của tiết điệu Slow trên nhịp .
2. Thực hành
a) Nhịp ${}_{8}^{6}$ . bài hát Màu hoa đỏ
Cách bấm một số hợp âm
Để đệm cho bài hát Màu hoa đỏ giọng La thứ, có thể chọn sáu hợp âm: Đô trưởng (C); Mi trưởng (E); Pha trưởng (F); Rê thứ (Dm); Mi thứ (Em); La thứ (Am).
b) Cách gảy tay phải
Hợp âm F, E và Em
- Ngón p gảy dây 6 (phách 1).
- Ngón i gảy dây 3 (phách 2).
- Ngón m gảy dây 2 (phách 3).
- Ngón a gảy dây 1 (phách 4).
- Ngón m gảy dây 2 (phách 5).
- Ngón i gảy dây 3 (phách 6).
Hợp âm Dm
- Ngón p gảy dây 4 (phách 1).
- Ngón i gảy dây 3 (phách 2).
- Ngón m gảy dây 2 (phách 3).
- Ngón a gảy dây 1 (phách 4).
- Ngón m gảy dây 2 (phách 5).
- Ngón i gảy dây 3 (phách 6).
Hợp âm C và Am
- Ngón p gảy dây 5 (phách 1).
- Ngón i gảy dây 3 (phách 2).
- Ngón m gảy dây 2 (phách 3).
- Ngón a gảy dây 1 (phách 4).
- Ngón m gảy dây 2 (phách 5).
- Ngón i gảy dây 3 (phách 6).
c) Thực hành đệm tiết điệu Slow trên nhịp ${}_{8}^{6}$
d) Đệm bài hát
Màu hoa đỏ
Nhạc và lời: Thuận Yến
Hơi chậm
b) Nhịp ${}_{4}^{4}$ bài hát Người thầy
Cách bấm hợp âm trên bản nhạc
Để đệm cho bài hát Người thầy giọng La thứ, có thể chọn các hợp âm: La thứ (Am), Rê thứ (Dm), Mi thứ (Em), Pha trưởng (F), Đô trưởng (C), Son trưởng (G), Mi trưởng (E), La bảy Si bảy Rê bảy .
Cách gảy tay phải
Hợp âm Am và C;
- Ngón p gảy dây 5 (phách 1)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 1)
- Ngón m+a gảy dây (phách 2)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 2)
- Ngón p gảy dây 5 (phách 3)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 3)
- Ngón m+a gảy dây (phách 4)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 4)
Hợp âm Dm và
- Ngón p gảy dây 4 (phách 1)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 1)
- Ngón m+a gảy dây (phách 2)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 2)
- Ngón p gảy dây 4 (phách 3)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 3)
- Ngón m+a gảy dây (phách 4)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 4)
Hợp âm F và G; E; Em
- Ngón p gảy dây 6 (phách 1)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 1)
- Ngón m+a gảy dây (phách 2)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 2)
- Ngón p gảy dây 6 (phách 3)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 3)
- Ngón m+a gảy dây (phách 4)
- Ngón i gảy dây 3 (nửa sau phách 4)
Thực hành đệm tiết điệu Slow trên nhịp
Đệm bài hát
Người thầy
Nhạc và lời: Nguyễn Nhất Huy
Chậm vừa
b) Nhịp 4/4 bài hát Người thầy
Cách bấm hợp âm trên bản nhạc
Cách gảy tay phải
Thực hành đệm tiết điệu Slow trên nhịp 4/4
Đệm bài hát
Người thầy
Nhạc và lời: Nguyễn Nhất Huy
Chậm vừa
Am
Am
Người thầy
vẫn lặng lẽ
đi
về sớm trưa.
Từng
(Người) thầy
vẫn lặng lẽ
đi
về dưới mưa.
Dòng
G
C
A7
ngày
giọt mồ hôi
rơi
nhoè trang
giấy.
Để em
đời
từng ngày qua
êm
đềm trôi mãi.
Chiều trên
Dm
Am
D7
đến bên bờ ước mơ,
rồi
năm tháng sông dài gió mưa.
cành hoa
phố bao người đón đưa,
dòng
sông...
1.
F
B7
E
2.
Am
D7
trắng vẫn lung linh trong vườn xưa.
Người... ...vắng bây giờ gió mưa, còn ai
Dm
E
E
Am
F
nhớ, ai quên con đò xưa?
Dù năm tháng vô tình trôi mãi mãi,
CÓ
(Dù năm) tháng vô tình trôi mãi mãi,
tóc
E
Am
Am
E
hay bao mùa lá
rơi.
Thầy đã đến như muôn ngàn tia nắng, sáng
xanh bây giờ đã phai.
Thầy vẫn đứng bên sân trường năm ấy,
dõi
G
C
Dm
E
soi bước em trong cuộc đời.
Vẫn nhớ những khi
trời mưa rơi,
theo bước em trong cuộc đời.
Dẫu đếm hết sao
trời đêm nay,
3.
Am
D7
Dm
C
B7
vẫn chiếc áo xưa sờn đôi vai,
thầy vẫn đi
buồn vui
lặng lẽ.
4. Am
D7
E
Dù năm ...dẫu đếm hết lá
mua thu rơi,
nhưng ngàn
F
Em
Am
năm
làm sao em đếm hết công ơn
người thầy.
Hướng dẫn thực hiện:
- Tập kĩ từng câu nhạc với tốc độ chậm, đảm bảo khi chuyển các hợp âm đệm không bị rời tiếng.
- Tập chuyển hợp âm từ La thứ (Am) sang Pha trưởng (F). Cần giữ lại những nốt chung.
- Đệm đúng tốc độ và đều. Nhấn vào đầu nhịp để hỗ trợ phần hát tốt hơn.
1
Khi đệm tiết điệu Slow trên nhịp 6/8 và 4/4 cần nhấn vào phách nào? Vì sao?
2
Kể tên một số bài hát có thể đệm bằng tiết điệu Slow.
3
Luyện tập đệm tiết điệu Slow trên nhịp 4/4 bài Người thầy.
Chép đoạn nhạc sau vào vở, tự đặt hợp âm và đệm tiết điệu Slow.
Xem bản PDF nguyên trang sách: Âm nhạc 11 – Kết nối tri thức với cuộc sống (trang 77–83).
